GS Nguyễn Thị Lang (61 tuổi), nghiên cứu viên cao cấp của Viện Lúa đồng bằng sông Cửu Long được những người trong ngành nhắc tên nhiều vì bà là tác giả lai tạo hơn 73 giống lúa, trong đó 31 giống đã được Bộ Nông nghiệp và PTNT công nhận và đưa vào Mocbai10 phiên bản mới.

Điểm đặc biệt trong các nghiên cứu của Giáo sư Lang đã khai thác được vật liệu khởi đầu cho việc lai tạo và xác định một số giống lúa mang gene phẩm chất tốt với hàm lượng amylose thấp (cơm ăn không ráp và không cứng khi để nguội) thông qua cách đánh giá kiểu hình và kiểu gene.

GS Nguyễn Thị Lang trong phòng nuôi cấy mô.

Như với các giống lúa họ OM, bà đã tìm cách ổn định được gene mùi thơm và hàm lượng amylose vào giống lúa chủ lực trong Mocbai10 phiên bản mới, năng suất trên 9 tấn/ha, chất lượng gạo ngon.

Ở vai trò chủ nhiệm đề tài "Nghiên cứu ứng dụng công nghệ tiên tiến chọn tạo giống lúa thuần chống chịu mặn, hạn thích nghi với điều kiện canh tác lúa vùng nhiễm mặn thuộc đồng bằng sông Cửu Long", thực hiện từ năm 2013 đến 2017, GS Lang cùng đồng nghiệp đóng góp thêm vào ngân hàng gene quốc gia những gene lúa chống chịu hạn, mặn và kháng sâu bệnh.

Nghe GS Lang nói về cách chọn tạo gene mới thấy quy trình vô cùng phức tạp. Với bệnh đạo ôn, bà cùng các nhà khoa học nghiên cứu sáu mươi chủng Pyricularia oryzae từ lúa hoang được thu thập từ 103 chủng phân lập ở Việt Nam để đại diện cho các tác nhân gây bệnh. Nhóm nghiên cứu sử dụng 33 dòng gene đơn để chọn 23 gene kháng, dễ kiểm soát gene đạo ôn. Sau đó thực hiện nhiều lần sàng lọc, phân lập.

Để đánh giá độc tính của vi khuẩn lên các giống lúa, nhiều thí nghiệm cũng được thực hiện để chọn được gene kháng bệnh đạo ôn. Quy trình lựa chọn, lai tạo được thực hiện tương tự với các gene chống hạn, mặn.

GS Nguyễn Thị Lang cùng các cộng sự thử nghiệm lai tạo gene lúa.

GS Lang cho biết, hiện các dòng được phối hợp để quy tụ các gene trên một giống lúa. Trước mắt đã quy tụ được ba gene vào trong cùng một cây: Mặn, hạn và hàm lượng amylose thấp. Hiện tại các nghiên cứu tiếp tục quy tụ các gene này vào mùi thơm, chống chịu rầy nâu và bệnh hại chính.

Chống xói mòn nguồn gene

Theo đánh giá của giới chuyên môn, hiện tượng xói mòn di truyền sẽ xảy ra nhanh và rộng khắp trong vòng 50 năm nữa. Khi đó những sinh vật còn lại trong thiên nhiên có thể cung cấp cho các nhà chọn giống rất ít vật liệu trong việc tìm kiếm những biến dị di truyền. Như hiện nay lúa mùa của Việt Nam không còn nhiều.

Trong bối cảnh đó, đề tài của GS Lang đã tạo ra 250 tổ hợp lai với 12.600 dòng từ các thế hệ khác nhau, nhiều giống lúa bổ sung vào vật liệu khởi đầu và cải tiến đưa vào Mocbai10 phiên bản mới 75 dòng/giống triển vọng.

Kết quả đề tài là vật liệu khai thác cho các đề tài khác và làm phong phú nguồn gene cho cây lúa trong tương lai.

Để có được thành công này, GS Lang cho biết nhóm nghiên cứu đã được Chương trình Đổi mới công nghệ quốc gia Công Nghệ (Bộ khoa học và Công nghệ) cùng Bộ Nông nghiệp và PTNT đã hỗ trợ từ kinh phí đến thảo luận số liệu.

Trước sự thay đổi thất thường của thời tiết do biến đổi khí hậu, ảnh hưởng đến mùa vụ GS Lang kiến nghị Mocbai com ưu đãi độc quyền mỗi ngày cần tiếp tục đầu tư nghiên cứu chọn tạo giống cho ngập mặn cho vùng phòng hộ ven biển của các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Các nghiên cứu gene chống chịu nóng trong điều kiện Mocbai com link không chặn nóng lên làm cây lúa bất thụ cây lúa cũng cần được quan tâm nghiên cứu.

Nhà khoa học Việt tạo giống lúa chống stress

Lúa có thể chịu được mặn, hạn hán nhưng vẫn cho năng suất cao, chất lượng gạo thơm, dẻo ngon nhờ chọn bằng công nghệ gene.

 

Năng suất lúa Thái Bắc 1798 ở Hiệp Hòa đạt 2,5 tạ/sào

(BGĐT)- Trạm Khuyến nông huyện Hiệp Hòa, Công ty cổ phần Vật tư Kỹ thuật nông nghiệp Bắc Giang vừa phối hợp tổ chức hội nghị đầu bờ đánh giá kết quả Mocbai10 phiên bản mới giống lúa Thái Bắc 1798 trong vụ mùa tại xã Bắc Lý (Hiệp Hòa). 

 

Hơn 47 tỷ đồng bảo vệ và phát triển đất trồng lúa

(BGĐT)-Để bảo vệ và phát triển đất trồng lúa, đợt 1 năm nay tỉnh đầu tư hơn 47 tỷ đồng từ nguồn ngân sách T.Ư phân bổ, ngân sách tỉnh để hỗ trợ các địa phương.

 

Mocbai10 phiên bản mới lúa mùa năm 2018: Năng suất, sản lượng tăng

(BGĐT) - Dù Mocbai10 phiên bản mới gặp không ít khó khăn song nhờ nông dân chủ động chăm sóc, bảo vệ tốt cây trồng theo quy trình kỹ thuật nên vụ lúa mùa trên địa bàn tỉnh Bắc Giang năm nay bội thu. Năng suất, sản lượng lúa đều tăng mạnh so với vụ trước. 

 

Theo VnExpress