Chuyện trò một lát, Khả ấp úng hỏi cụ giáo: “Cụ cho con hỏi điều này”. Anh cứ hỏi. Cụ giáo Đào nhìn Khả thăm dò. “Cụ ơi! Con thấy người ta nói “ly nông bất ly hương” nhưng không hiểu lắm, con đến nhờ cụ giáo giảng giải cho rõ ngọn ngành ạ”. Cụ giáo nghe xong cười rồi ôn tồn: “Năm chữ này có nghĩa nôm na là dù không làm ruộng, làm vườn nữa, chuyển sang làm nghề khác cũng không được rời bỏ quê hương. Thế thôi!”. Khả gật gật đầu: “Con cũng hiểu đại loại thế. Như vậy là đúng ý của con rồi”.

Minh họa: Đinh Hương

Dừng lại giây lát, cụ giáo nhìn thẳng mặt Khả hỏi: “Tôi nghe nói cậu định chuyển nhà lên phố à?”. Khả giãy nảy: “Đâu có. Con chưa bao giờ có ý định đó cả”. Là người năng động nhất làng Cổ Cò, đang làm ruộng, Khả bàn với vợ cho thuê ruộng. Anh gom nhặt vốn liếng rồi mạnh dạn vay ngân hàng cả tỷ đồng chuyển sang kinh doanh đồ gỗ nội thất. Nhà anh có cả chục thợ mộc. Anh nhập gỗ, thuê thợ Mocbai10 phiên bản mới tủ, giường, bàn ghế. Mộc là nghề gia truyền bố anh để lại cho anh. Hàng nhà anh toàn hàng đẹp. Ai thích gì có nấy. Hàng làm ra đến đâu hết đến đấy.

Đơn hàng đặt trước khá nhiều. Thế nên, sau hơn hai năm, Khả đã mua được ô-tô và đang chuẩn bị mở thêm xưởng mộc nữa trên thị trấn. Đúng là làm ăn gặp thời vận có khác. Cứ lên vù vù. Nhớ hôm vợ chồng Đán tổ chức liên hoan mừng con đỗ cao đẳng kế toán, cụ giáo Đào cũng được trân trọng mời dự. Hôm ấy, tiệc đông vui lắm.

Đang giữa bữa, rượu vào lời ra, cánh đàn ông bắt đầu lý sự. Ai cũng khen nhà Đán sung sướng nhất làng. Thì từ xưa đến nay, ở cái làng Cổ Cò này có nhà nào được như nhà Đán? “Ngay như cô Huyền, con cụ giáo đây, học giỏi thế mà cũng chỉ vào được có trung cấp thôi nhé”. Cụ giáo lặng lẽ gật gật đầu. Ai đó lên tiếng thay cho cụ. “Ông nói thế cũng chưa đúng. Các cụ chả bảo học tài thi phận à?” Mọi người xôn xao. Ai cũng bảo vợ chồng nhà Đán là sung sướng nhất làng. Đán xoa xoa tay nói với mọi người: “Em cảm ơn các bác đã có nhời! Thực tình, cháu nó được như thế cũng là mừng. Còn sung sướng thì…chắc còn Người hạnh phúc nhất làng Truyện ngắn của Đỗ Xuân Thu xa”.

Đán vừa dứt lời thì mấy vị mâm bên nói với sang. “Thế chú còn muốn thế nào nữa mới sướng? Ối người cầu Giời khấn Phật mãi mà đâu có được”. “Con tôi đây này, hai lần thi đại học toàn trượt vỏ chuối thôi. Giờ về đang xách vữa kia kìa”. “Được như chú thím thế này, tôi mơ đấy”... Mỗi người mỗi câu khiến bữa tiệc ồn ào hẳn. Vợ Đán bưng âu canh từ dưới bếp lên nghe thấy thế tủm tỉm cười. “Thím cười gì thế?”. Lão Nhượng nhìn vợ Đán hỏi. Vợ Đán nhẹ nhàng: “Các bác bảo nhà em sung sướng nhất làng, chả nhẽ…”. “Chả nhẽ chúng tôi nói sai?”. “Không. Các bác... Nhưng… em thấy hơi bị quá nhời. Nhà em không dám nhận sung sướng nhất làng đâu ạ”. Vợ Đán thủng thẳng: “Em là người cạn nghĩ nhưng em thấy sung sướng nhất làng ta phải kể đến vợ chồng nhà bác Khả ạ”.

Dừng lại giây lát, chị nhìn mọi người rồi nói tiếp: “Em hỏi thật, có bác nào bạo gan như bác ấy không? Ai đời đang yên đang lành mà bác ấy cho thuê hết mấy sào ruộng “bờ xôi ao mật” để vay tiền mở xưởng mộc. Giờ thì nhà bác ấy có thiếu thứ gì? Đáng ra, hôm nay bác ấy cũng đến đây vui cùng vợ chồng em nhưng lại bận đi giao hàng mãi tận bên Trung Quốc. Làm ăn lớn, quan hệ rộng thế cơ chứ. Đấy! Theo em sướng nhất cái làng Cổ Cò này phải là nhà bác Khả. Sau bác Khả thì đến một số bác làm mỳ miến, làm khung nhôm kính, làm chậu hoa cây cảnh nữa.

Kể cả nhà bà Nguyệt, Bí thư Chi bộ hay nhà ông Lự Trưởng thôn nữa, cũng đứng sau ông Khả nhé. Em nói thế có phải không các bác?”. “Đúng đấy - Bà Nguyệt ngồi mâm bên lên tiếng - Sướng nhất nhà Khả đấy! Cả mấy hộ làm nghề nữa. Chúng ta phải học tập họ”. Ông Lự ngồi rung đùi: “Phải đấy!”. Vợ Đán nói tiếp: “Nhà em thuần nông, cháu nó học được thì cứ đầu tư cho nó học thôi. Sau này, cháu nó ra trường thì chưa biết thế nào cả các bác ạ”.

Không khí bữa tiệc đang rôm rả bỗng chùng hẳn xuống. Lúc này cụ giáo Đào mới lên tiếng: “Thím Đán nói, kể cũng phải. Con người ta mỗi người đều có cái sự sướng khổ, hạnh phúc khác nhau. Tùy theo quan niệm. Người thích của. Người thích con. Có người khát con trai. Có kẻ lại mong có con gái. Người mê chữ. Người say cây cảnh, nhà tầng. Thôi thì, tham sân si, mê cái gì khổ cái đó. Người nào biết đủ, bằng lòng với cái mình có là người đó sung sướng. Nhưng, xét một cách toàn diện, làng Cổ Cò ta từ ngày triển khai thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới đến nay, hầu hết mọi người đều vui vẻ, hạnh phúc.

Các vị cứ nghĩ mà xem. Từ đường đi lối lại, từ điện đóm, nhà cửa, từ cái ăn cái mặc… nhiều lúc tôi nghĩ cứ như mơ. So với ngày trước thì mơ thật các vị ạ”. “Cụ giáo nói hay quá, đúng quá! Tất cả chúng ta cùng sung sướng, hạnh phúc. Tôi đề nghị mọi người nâng chén mừng cho làng Cổ Cò ta như ý cụ giáo Đào vừa nói”. Lão “Nhượng toét” nâng cao chén rượu hề hề nói. Không khí bữa tiệc tưng bừng trở lại. Mới đó, thế mà đã hai năm. Khả được nhắc tên trong bữa tiệc hôm đó giờ anh ta đang ngồi trước mặt cụ đây.

Công ty của Khả ăn nên làm ra vượt xa những ngày đó. Làng Cổ Cò nay cũng đổi mới quá chừng. Tiễn Khả về, cụ giáo Đào ngẩn ngơ nhìn theo chiếc ô tô con bóng lộn lướt đi trên đường làng. Tuy không dạy Khả ngày nào nhưng cậu ấy vẫn coi cụ như thầy. Có điều gì khúc mắc là Khả lại đến thỉnh thị, xin ý kiến cụ. Từ chân lấm, tay bùn, con trâu đi trước cái cày theo sau giờ Khả đã da dáng ông chủ. Thì ông chủ thực sự, doanh nhân thành đạt của làng rồi còn gì. Dám nghĩ, dám làm, gặp thời, gặp thế, nhanh thật.

Cứ tưởng giàu có rồi bỏ quê nào ngờ Khả vẫn chung thủy với làng. Cách nghĩ, cách làm ấy của Khả, cụ tin chắc Khả còn tiến xa hơn nữa. Là người dạy học nhưng thầy giáo Đào rất quan tâm đến việc nhà nông. Cụ đã chứng kiến làng này từ ngày còn hợp tác xã nhỏ, Mocbai10 phiên bản mới cò con manh mún đến thời hợp tác lớn. Làng có hơn trăm hộ thì chỉ còn non nửa số này làm ruộng. Số còn lại bung ra đủ các ngành nghề. Gia truyền có, du nhập mới có. Nhưng có lẽ mạnh nhất vẫn là nghề làm tương, làm mỳ miến và chế biến gỗ.

Hầu hết các “ông chủ” của làng đều là học trò cũ của cụ. Các hộ ven quốc lộ nhà tầng, xưởng máy mọc lên như phố mới. Ra dáng thị tứ lắm rồi. Đang vẩn vơ với những ý nghĩ đó thì Nguyệt, Bí thư Chi bộ phóng xe máy tới. Chị cười tươi chào cụ giáo và nói liến thoắng: “Thầy ơi! Con mang tin vui đến cho thầy đây”. Là học trò cũ của cụ giáo, Nguyệt vẫn xưng hô thầy con như xưa. Cụ giáo đon đả: “Thì vui mấy cũng mời chị vào uống nước cái đã”. Xách chiếc túi khá nặng, Nguyệt bước theo cụ giáo vào nhà.

Nguyệt mở túi cầm mấy quyển sách mới cứng còn thơm mùi mực in trên tay hớn hở: “Làng mình được công nhận là làng nghề rồi thầy ạ. Nghề Mocbai10 phiên bản mới đồ gỗ Cổ Cò. Thầy bảo thế có vui không?”. “Vui! Vui quá đi chứ”. “Cái này mới vui hơn nữa thầy ơi!”. Nguyệt gần như reo lên. Hai tay chị nâng hai cuốn sách mới đưa cụ giáo. Mắt chị ngời lên long lanh. Thoáng ngạc nhiên, cụ giáo đưa tay đón nhận. Mắt cụ dán vào bìa hai cuốn sách và lẩm nhẩm đọc: “Lịch sử làng Cổ Cò. Cánh Cò. Tập thơ văn”. Sau đó, cụ mở to mắt nhìn Nguyệt: “Sách xong rồi hả?”. Nguyệt hớn hở đáp: “Vâng. Con cầm hai quyển về cho thầy xem trước đấy. Đẹp chứ thầy?”.

Cụ giáo mở từng cuốn sách gật gù: “Đẹp. Đẹp quá!”. “Hôm này, đón nhận danh hiệu nông thôn mới, sách về thật đúng dịp”. “Thế thì còn gì bằng. Ý nghĩa lắm Nguyệt ạ!”. Cụ giáo Đào bỗng nhớ lại hôm Nguyệt thay mặt chi ủy đến đặt vấn đề nhờ cụ chủ biên viết cuốn sử làng và tập hợp các sáng tác văn thơ của các cụ trong làng để xuất bản thành sách phát hành trong dịp lễ đón nhận danh hiệu thôn nông thôn mới. Hôm đó, sau khi nghe Nguyệt nói, cụ ngẩn người một lúc. Vừa mừng lại vừa lo. Mừng vì đúng ý định và mong ước của cụ. Lo vì làng toàn nông dân, có mấy vị nghỉ hưu thì đa phần là công nhân nghỉ chế độ.

Chuyện viết lách với họ xem ra rất xa vời. Nguyệt động viên khích lệ cụ, đúng mục cụ giáo say mê. Cụ say chữ nghĩa như mấy ông chủ của làng say làm Link Đăng Nhập Nhà Cái MB66 Top #1 Việt Nam vậy. Thế rồi, cùng với cụ là mấy ông cán bộ xã nghỉ hưu, họ đã cặm cụi thu thập tàu liệu, say sưa chắp bút. Lãnh đạo xã, thôn thường xuyên tới thăm động viên. Và bây giờ, sản phẩm công trình đã nằm trên tay cụ đây. Cụ đã làm được một việc rất ý nghĩa cho làng. “Thầy biết không, kinh phí in ấn hai cuốn sách này là bác Khả tài trợ đấy.

Các Trang Chủ MB66.COM Chính Thức 2026 Tặng Code +66K khác thì ủng hộ kinh phí buổi lễ đón nhận. Xã hội hóa hết thầy ơi!”. Nguyệt hân hoan khoe. Thoáng ngỡ ngàng, cụ giáo Đào nhìn Nguyệt: “Thế hả? Thế thì tuyệt vời!”. Nguyệt liến thoắng đáp: “Vâng. Vui lắm thầy ạ!”. “Chẳng giấu gì, lúc này đây, thầy là người sướng nhất làng Cổ Cò! Cả đời thầy chỉ mơ ước viết được một cuốn sách. Giờ thì mãn nguyện rồi. Tuy không phải là tác giả nhưng như thế này cũng đã là toại nguyện”. Nguyệt cũng rưng rưng: “Thầy là chủ biên thì chính thầy là tác giả còn gì.

Chúng em trân trọng công lao của thầy. Không có thầy chắc gì hai cuốn sách này đã có được?”. “Em đừng nói vậy. Đó là công lao của cả làng. Thầy chỉ là người chắp bút. Cho nên, thầy là người hạnh phúc nhất làng này”. Hai thầy trò cụ giáo ríu rít. Họ cùng bàn về ngày đón nhận danh hiệu nông thôn mới. Niềm vui cứ thế nhân lên. Trong tim họ ai cũng cảm nhận mình là người sung sướng, hạnh phúc nhất làng Cổ Cò. Và ngoài kia, mùa xuân đang về. Ấm áp lắm. Rộn ràng lắm.

Khi tình yêu đến

(BGĐT) - Hiến thất nghiệp vào một ngày cuối năm vì tay chủ xưởng không có tiền trả lương cho thợ. Trước khi rã đám, để an ủi nhóm thợ, hắn chia hết “chổi cùn rế rách”. Hiến chỉ xin cây đàn ghi-ta đứt dây dựng ở góc. "Sẽ bắt đầu những ngày “Thạch Sanh” ăn mì tôm gảy đàn đánh lui giặc đói đây!". Hiến tự nhủ.

Vân Cốc - làng cổ ven sông Cầu

(BGĐT) - Vân Cốc là một làng cổ của tổng Hoàng Mai xưa, nay thuộc xã Vân Trung (Việt Yên-Bắc Giang). Nơi đây lưu giữ nhiều di sản như hệ thống các công trình tôn giáo, tín ngưỡng đình, đền, chùa, nghè, lễ hội truyền thống, phong tục tập quán, văn nghệ dân gian… Vân Cốc còn là một làng quan họ cổ bên bờ Bắc sông Cầu.

Đầu thú

(BGĐT) - "Người độc ác là địa ngục của chính mình" T.DULEER
Gã gục đầu vào thành ghế, giả như ngủ.Ai đó lay lay gã:“Này, anh bạn”.Gã vẫn gục đầu vào thành ghế.