Bắc Ninh: Tạo xung lực tăng trưởng cho toàn vùng
BẮC NINH - Qua gần ba thập kỷ kiến thiết, tỉnh Bắc Ninh đã hội tụ đủ 7/7 tiêu chuẩn để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Đây là bước chuyển quan trọng không đơn thuần là thay đổi địa giới hành chính hay mô hình quản lý, đó là quá trình tái cấu trúc toàn diện mở ra không gian phát triển rộng lớn hơn, tạo xung lực tăng trưởng mới cho toàn vùng, đóng góp vào sự phát triển của đất nước.
Hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn
Nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, tỉnh Bắc Ninh giữ vị trí chiến lược với hệ thống giao thông liên vùng ngày càng hoàn thiện, đồng bộ, hiện đại, kết nối trực tiếp với Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh.
Đặc biệt, sự hiện diện của sân bay Gia Bình và tuyến đường sắt liên vận quốc tế Kép - Đồng Đăng càng mở ra không gian giao thương rộng lớn, tăng cường liên kết vùng và quốc tế. Lợi thế này tạo nền tảng phát triển mạnh mẽ các ngành công nghiệp công nghệ cao, logistics, thương mại và dịch vụ hiện đại.
![]() |
|
Đường Lý Thái Tổ, phường Kinh Bắc. |
Theo các chuyên gia kinh tế, Bắc Ninh sở hữu hệ sinh thái công nghiệp hàng đầu cả nước với hơn 50 tỷ USD vốn đầu tư đến từ các tập đoàn đa quốc gia. Trong không gian phát triển mới, khi Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, nguồn lực này có cơ hội chuyển hóa cao, tạo giá trị gia tăng và trở thành động lực tăng trưởng chính.
Trong đó, điểm nhấn quan trọng đến từ sự cộng hưởng giữa công nghệ cao (bán dẫn, kinh tế số) và mô hình đô thị dịch vụ thông minh. Sự dịch chuyển này sẽ giúp tăng quy mô GRDP bình quân đầu người của tỉnh đạt mức kỳ vọng từ 9,2 nghìn - 10 nghìn USD vào năm 2030.
![]() |
| "Giai đoạn 2026 - 2035, tỉnh Bắc Ninh kỳ vọng đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân từ 11% - 13%/năm. Mục tiêu này có cơ sở vững chắc từ nền tảng hạ tầng và làn sóng đầu tư công nghệ cao mà hạt nhân chính là công nghiệp bán dẫn và kinh tế số. Đồng thời cũng là minh chứng thuyết phục về ý chí bứt phá để Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I và trở thành thành phố trực thuộc Trung ương" - Giáo sư, Tiến sĩ Trần Thọ Đạt, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế Quốc dân. |
Bắc Ninh đã thực sự tham gia vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu với các dự án chiến lược, giữ vai trò dẫn dắt và định hình vị thế của Bắc Ninh trên bản đồ công nghệ thế giới như: Siêu dự án đóng gói và kiểm thử bán dẫn hàng đầu thế giới, vốn đầu tư 1,6 tỷ USD của Tập đoàn Amkor; Samsung Display vốn đầu tư lũy kế lên tới 8,3 tỷ USD - hạt nhân của ngành công nghiệp nền tảng điện tử; Hana Micron sản xuất bảng mạch và đóng gói chip; Fujikin sản xuất các thiết bị và vật liệu bán dẫn tiên tiến; Hanwha Vision - mắt xích quan trọng trong sản xuất thiết bị điện tử và vi mạch… Cùng 30 doanh nghiệp phụ trợ chuyên sản xuất thiết bị, linh kiện kỹ thuật cao tạo nên hệ sinh thái bán dẫn, xây dựng chuỗi cung ứng tại chỗ bền vững.
Từ lắp ráp linh kiện tới sản xuất chất bán dẫn, công nghiệp Bắc Ninh đã nâng cấp lên mức phát triển quan trọng, đó là chuyển từ “sản xuất công nghiệp” sang “sản xuất thông minh”, tạo ra năng suất lao động vượt trội, thúc đẩy kinh tế số bứt phá, trở thành động lực tăng trưởng chính.
Theo Giáo sư, Tiến sĩ Trần Thọ Đạt, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Bắc Ninh kỳ vọng đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân từ 11% - 13%/năm. Mục tiêu này có cơ sở vững chắc từ nền tảng hạ tầng và làn sóng đầu tư công nghệ cao mà hạt nhân chính là công nghiệp bán dẫn và kinh tế số. Đồng thời cũng là minh chứng thuyết phục về ý chí bứt phá đạt tiêu chí đô thị loại I và trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Lợi thế từ đô thị động lực lõi
Khi lên thành phố trực thuộc Trung ương, vị thế địa chính trị của Bắc Ninh chuyển từ "vùng tỉnh lẻ" sang "đô thị động lực cốt lõi" của Vùng Thủ đô và vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.
Tiến sĩ Nguyễn Phương Bắc, nguyên Viện trưởng, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội tỉnh cho rằng, mô hình phát triển của Bắc Ninh cũ đó là công nghiệp tập trung phía Nam, phụ thuộc mạnh vào hành lang Hà Nội, lấy FDI làm động lực chính.
Quy hoạch mới cho thấy tư duy thay đổi căn bản, đã xác lập mô hình đa cực - đa trung tâm - đa hành lang. Các khu chức năng cốt lõi được định hình rõ nét. Trong đó có khu giáo dục - đào tạo quy mô lớn, cho thấy Bắc Ninh đang hình thành “vùng hấp dẫn tri thức” thay vì chỉ hấp dẫn lao động phổ thông. Tư duy này phản ánh quá trình chuyển từ “kinh tế sản xuất” sang “kinh tế sáng tạo”.
![]() |
|
Đào tạo nhân lực cho ngành công nghiệp bán dẫn. |
Quy hoạch tỉnh là bệ phóng quan trọng giúp Bắc Ninh định hướng hình thành các cụm đô thị - thương mại - dịch vụ - công nghiệp gắn với các tuyến đường chiến lược, tạo cực tăng trưởng mới ven các tuyến giao thông đối ngoại.
Một trong những điểm nhấn chiến lược là xây dựng khu thương mại tự do quy mô khoảng 5 nghìn ha gắn liền với Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, định hướng trở thành trung tâm thương mại và dịch vụ có sức cạnh tranh quốc tế. Đây sẽ là động lực mới để thúc đẩy tăng trưởng, nâng cao vị thế của tỉnh trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Cùng với đó, khu vực ven sông Cầu gồm các xã, phường: Yên Dũng, Cảnh Thụy, Đồng Việt, gắn với dãy núi Nham Biền xây dựng theo mô hình đô thị - dịch vụ - công nghiệp, tạo động lực mới trong phát triển kinh tế đô thị, góp phần đẩy nhanh kết cấu hạ tầng đồng bộ, nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân.
Phân khu Kinh Bắc tập trung phát triển mạng lưới đô thị hiện đại và các trung tâm dịch vụ quốc tế. Phía Đông của tỉnh là nông nghiệp công nghệ cao - sinh thái - kinh tế xanh. Phân khu Từ Sơn phát triển giáo dục và dịch vụ. Điểm nhấn là các trường đại học lớn đã, đang, sẽ triển khai xây dựng.
Khát vọng về một thành phố hiện đại, sáng tạo, được Đảng bộ, chính quyền, Nhân dân trong tỉnh đang hiện thực hóa bằng những chương trình hành động và giải pháp thiết thực. Nhưng sâu hơn thế là sự nỗ lực xây dựng Bắc Ninh trở thành một cực tăng trưởng mới của miền Bắc và trung tâm sản xuất - đổi mới sáng tạo của vùng Đông Bắc.
Bắc Ninh

















Ý kiến bạn đọc (0)