Chiến sĩ Sư đoàn 325 (Quân đoàn 2) tham quan triển lãm "Quân đoàn 2 trong Đại thắng Mùa Xuân năm 1975".

Bảo tàng có ba tầng, những hiện vật về Quân đoàn trong Chiến dịch Hồ Chí Minh được bài trí chủ yếu ở tầng 2 và khu vực ngoài trời. “Vào những ngày đầu tháng 4 năm 1975, Quân đoàn 2 cùng các quân đoàn bạn và lực lượng vũ trang Nam Bộ đến vị trí tập kết, sẵn sàng tiến công giải phóng Sài Gòn - Gia Định”, Thiếu tá Vũ Thành Huế, nhân viên thuyết minh của Bảo tàng bắt đầu câu chuyện với chúng tôi như vậy. Tại đây, chúng tôi được tận mắt thấy những vũ khí cán bộ, chiến sĩ sử dụng trong Chiến dịch, đơn cử như vỏ đạn pháo 130mm của Tiểu đoàn 3, Lữ đoàn Pháo binh 164 bắn vào Sân bay Tân Sơn Nhất lúc 4 giờ 30 phút ngày 29-4-1975...

Các tài liệu, hiện vật như biết nói. Sáng 30-4-1975 tại Dinh Độc Lập, Tổng thống Dương Văn Minh chủ trì cuộc họp các tổng trưởng chính quyền Sài Gòn để chuẩn bị lễ ra mắt “tân nội các”. Khi ấy, nhiều quân đoàn, binh đoàn của ta đã làm chủ nội đô. Trong thời khắc lịch sử ấy, chiếc xe tăng mang số hiệu 843 do Trung úy, Đại đội trưởng Bùi Quang Thận trực tiếp chỉ huy cùng xe tăng 390 dẫn đầu đội hình thọc sâu của Quân đoàn 2 đã mở hết tốc lực tiến vào Dinh Độc Lập. Khi xe mắc kẹt phải dừng lại, Trung úy Bùi Quang Thận cùng một số đồng đội nhanh chóng ra khỏi xe, lên thẳng tầng thượng tòa nhà phất cao lá cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, báo hiệu Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng. 

Cùng thời gian, các đồng chí Phạm Xuân Thệ, Trung đoàn phó Trung đoàn 66 (Sư đoàn 304); Bùi Văn Tùng, Chính ủy Lữ đoàn Xe tăng 203 và một số đồng chí trong lực lượng đột kích áp giải Dương Văn Minh đến đài phát thanh đọc bản tuyên bố xin “hạ vũ khí, đầu hàng không điều kiện Quân giải phóng miền Nam Việt Nam”. Tại Bảo tàng của Quân đoàn, bản tuyên bố đầu hàng, bức ảnh chụp đồng chí Phạm Xuân Thệ dẫn giải Dương Văn Minh và khẩu súng K59 đồng chí Thệ lăm lăm trong tay khi khống chế kẻ thù vẫn được gìn giữ cẩn thận. 

Đại tá Trịnh Xuân Tâm, Giám đốc Bảo tàng cho biết thêm: Chỉ tính riêng các hiện vật của Quân đoàn 2 tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh, Bảo tàng lịch sử Quân đoàn 2 đang trưng bày 31 hiện vật bằng giấy (gồm tranh, ảnh, điện mệnh lệnh); 90 hiện vật bằng kim khí... Ở khu vực ngoài trời có 10 hiện vật là xe tăng 390; xe tăng 843; pháo 130 ly Lữ đoàn Pháo binh 164 sử dụng để đánh chiếm Sân bay Tân Sơn Nhất và thu được máy bay A37; là xe Jeep M151 của Mỹ (hiện vật phục dựng) quân giải phóng thu được sau khi giải phóng Đà Nẵng...

Mỗi hiện vật là một câu chuyện ý nghĩa về lịch sử hào hùng của dân tộc, của Quân đội nhân dân Việt Nam nói chung và Quân đoàn 2 nói riêng. Cán bộ, nhân viên ở đây vẫn ngày ngày bảo quản, gìn giữ các hiện vật. Ngoài triển lãm thường xuyên, Bảo tàng còn tổ chức triển lãm theo chuyên đề, triển lãm lưu động đến các đơn vị của Quân đoàn 2 để lớp lớp thế hệ sau hiểu hơn về lịch sử, truyền thống “thần tốc, táo bạo, quyết thắng” của Quân đoàn, ý chí chiến đấu quật cường của quân và dân cả nước cho ngày non sông toàn thắng.

Mạc Yến