Không chọn con đường đại học, Nguyễn Xuân Điệp, Tổ trưởng Tổ cơ điện, Công ty cổ phần May Bắc Giang (giữa) vẫn thành công với lựa chọn của mình.

>> Thư gửi những người trượt đại học >> Điểm chuẩn trường đại học tốp trên dự kiến giảm mạnh >> Những gương mặt xuất sắc kỳ thi đại học >> Thủ khoa Đại học Ngoại thương dẫn đầu cả nước với 29,5 điểm >> Đưa con vào đại học - Bài thơ giản dị mà cảm động >> Bài Văn thi đại học chinh phục cả hội đồng chấm thi

Áp lực sĩ tử hỏng thi

Khi biết tin con gái không đủ điểm vào Trường Đại học Y - Dược Thái Nguyên, chị Nguyễn Thị T, thị trấn Nếnh (Việt Yên) buồn bã, thất vọng. Con gái chị vốn là học sinh có lực học khá của Trường THPT Việt Yên 1, được gia đình kỳ vọng. Ở kỳ thi này, cháu chỉ đạt 20,5 điểm, thiếu 3 điểm so với điểm chuẩn của Khoa Dược học. 

Vợ chồng chị thất vọng, trút buồn bực vào con. Nhưng khi thấy cháu rơi vào trạng thái trầm cảm, suốt ngày đóng chặt cửa phòng, không giao tiếp với ai, anh chị lại lo lắng. Chị T cho biết: "Bản thân cháu cũng thấy mình thua kém bạn bè nên sinh ra tuyệt vọng. Cả nhà tôi giờ lại phải thay phiên trông nom, giám sát, sợ con có hành vi dại dột". 

Còn em Nguyễn Ngọc N, đường Nguyễn Thị Lưu, phường Ngô Quyền (TP Bắc Giang) lại không thích học đại học. Vốn cao lớn, N chỉ mong ước được thi tuyển làm phi công nhưng bố em lại cho rằng đó là nghề lắm gian nan, vất vả. Chính vì vậy, dù con học không giỏi nhưng gia đình thuê thầy giáo đến tận nhà kèm cặp để N thi đỗ Đại học An ninh. Không xuất phát từ niềm đam mê, N học lấy lệ và… trượt. N cho biết: “Bố mẹ em sốc nặng. Vậy mà vẫn cứ nhất quyết ép em thi năm thứ hai vào trường này. Em thấy chán quá!".

Áp lực của bản thân, gia đình khi trượt "vỏ chuối" là thực trạng mà nhiều học sinh dự thi đại học trải qua. Theo Tiến sĩ Hoàng Gia Trang, Trung tâm Nghiên cứu Tâm lý học và Giáo dục học (Viện Khoa học giáo dục Việt Nam) tại buổi tư vấn về ngành nghề cho học sinh do Tỉnh đoàn tổ chức, mong muốn vào đại học là chính đáng sau 12 năm ăn học. 

Tuy nhiên, không ít học sinh và phụ huynh cho rằng vào đại học là mục tiêu cao nhất. Vậy nên nhiều trường hợp suy sụp khi biết tin thi trượt. Không ít em rơi vào tâm trạng căng thẳng đáng ngại, thậm chí có những hành vi không làm chủ được bản thân. Điều đó xuất phát từ sự kỳ vọng quá mức của chính bản thân, gia đình và người xung quanh. 

Sau mưa, trời lại sáng

Từng đoạt giải học sinh giỏi văn toàn tỉnh lớp 9, Phạm Thị Ngọc, thị trấn Chũ (Lục Ngạn) là niềm tự hào của gia đình, dòng họ về thành tích học tập. Thi đỗ vào lớp chuyên Văn, Trường THPT Chuyên Bắc Giang, Ngọc từng đoạt giải khuyến khích học sinh giỏi quốc gia môn Ngữ văn nên em khá tự tin chọn thi vào Trường Đại học Ngoại thương Hà Nội. Kết quả thi trượt đại học bất ngờ với em và gia đình, thầy cô. Vượt qua khoảng thời gian buồn chán, Ngọc chấp nhận học hệ Cao đẳng của trường đại học này. 

Sau hai năm nỗ lực học tập, em thi tiếp lên hệ đại học. Giờ đây, vừa tốt nghiệp Đại học Ngoại thương với tấm bằng đỏ cũng là thời điểm em giành xuất học bổng du học Anh hai năm. Ngọc cho biết: "Thất bại ở lần thi đầu tiên, em tự thấy mình phải nỗ lực gấp 3, 4 lần ở kỳ thi sau và đã thành công. Em cho rằng, điều quan trọng là ở ý chí quyết tâm vượt khó của mỗi người."

Cũng theo tiến sĩ Hoàng Gia Trang, quan niệm đại học là cánh cửa vào đời và dẫn tới một sự nghiệp thành công có phần đúng, nhưng không phải tất cả. Nhiều trường hợp thậm chí thi đỗ đại học ra trường vẫn thất nghiệp hoặc đi làm nhưng không gặt hái thành công. Vì vậy, trước khi thi, người học phải có trách nhiệm hơn với lựa chọn của mình, tìm trường, nghề phù hợp với năng lực bản thân, đặc biệt phải xuất phát từ niềm đam mê, yêu thích của chính mình. 

Bên cạnh đó, phải có sự chuẩn bị tâm thế, xác định cho mình những con đường khác trong mọi tình huống. Trượt đại học, không có nghĩa là cánh cửa cuộc đời khép lại, dù khó khăn trước mắt rất lớn. Điều đó đòi hỏi bản thân mỗi người phải nỗ lực vượt qua, chủ động tiếp cận với nhiều nguồn thông tin để xác định con đường đi phù hợp cho mình. Có thể chọn cho mình con đường “vòng” bằng cách học ở bậc học thấp hơn để từng bước vươn lên đại học; cũng có thể thử sức ở một ngành nghề bản thân yêu thích, vừa làm vừa học để sau này có điều kiện tiếp tục nâng cao, chuyên sâu. 

Các bậc cha mẹ cũng không nên gây áp lực thái quá mà cùng con mình lựa chọn con đường đi phù hợp, trợ giúp con lúc cần thiết, nhất là trong thời điểm khó khăn.

Hồng Hiếu