Sản xuất nông nghiệp của tỉnh mỗi năm tạo ra lượng nông sản lớn, xấp xỉ 650 nghìn tấn lương thực; 400 nghìn tấn rau quả; hơn 150 nghìn tấn thịt các loại; hơn 30 nghìn tấn thủy sản... Trong đó, nhóm lương thực có chất lượng an toàn thực phẩm (ATTP) tốt hơn cả. Nhóm sản phẩm thịt, rau quả nguy cơ nhiễm hóa chất. 

Vừa qua, Chi cục phân tích 92 mẫu nông sản các loại, gồm: Rau, thịt, cá, vải thiều. Kết quả: 2 mẫu rau có hàm lượng hoá chất, vi khuẩn vượt ngưỡng cho phép; 4 mẫu thịt chỉ tiêu vi sinh không đạt tiêu chuẩn;  số còn lại đều bảo đảm yêu cầu.

Mặc dù chế tài xử phạt đã có nhưng khó áp dụng bởi nơi lấy mẫu là đồng ruộng hoặc các quầy bán thực phẩm tại chợ. Thế nhưng sau 10-15 ngày mới có kết quả phân tích thì người dân đã tiêu thụ hết sản phẩm. Để quy định đi vào cuộc sống cần có một quá trình giúp người sản xuất, kinh doanh nông sản từng bước nâng cao nhận thức. 

Hiện nay, chúng tôi đang tập trung tuyên truyền Nghị định số 178/2013/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về ATTP có hiệu lực từ ngày 31-12-2013 và một số văn bản liên quan; chú trọng nhắc nhở người dân chứ chưa xử phạt trường hợp nào. 

Thời gian qua, hoạt động quản lý chất lượng nông sản của tỉnh tập trung vào một số việc chính như: Quy hoạch vùng sản xuất rau quả an toàn; chăn nuôi, giết mổ tập trung, quy hoạch thủy sản... Chúng tôi phối hợp với các huyện, thành phố thực hiện đề án sản xuất nông sản an toàn như: Phát triển sản xuất rau theo tiêu chuẩn VietGAP; nuôi trồng thủy sản thâm canh cao, chăn nuôi gia cầm an toàn sinh học; mở lớp tập huấn cho nông dân; kiểm tra điều kiện bảo đảm ATTP tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh nông, lâm thủy sản trên địa bàn.

 Theo ông, công tác quản lý nhà nước về chất lượng nông sản cần được tăng cường như thế nào?

Công tác quản lý chất lượng nông sản cần bảo đảm đồng bộ và đủ mạnh thì mới có thể quản lý tốt. Tuy nhiên, trước mắt cần tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành các quy định của pháp luật về ATTP trong sản xuất, kinh doanh nông sản ở tuyến huyện và cơ sở. 

Tập trung củng cố tổ chức bộ máy ở tuyến huyện, xã; phân công rõ nhiệm vụ giữa các cơ quan chuyên môn của ngành nông nghiệp, bảo đảm không chồng chéo, không bỏ sót.

Đóng gói rau an toàn đưa đi tiêu thụ tại HTX Sản xuất và tiêu thụ rau an toàn phường Đa Mai (TP Bắc Giang).

Các văn bản quy phạm pháp luật; quy chuẩn, tiêu chuẩn, hướng dẫn về lĩnh vực ATTP chưa đồng bộ, chưa đáp ứng được thực tế sản xuất kinh doanh; tổ chức, bộ máy quản lý nhà nước về ATTP mới được thành lập, kiện toàn ở cấp trung ương và tỉnh. 

Ở tuyến huyện, xã chưa có tổ chức riêng biệt mà mới giao nhiệm vụ kiêm nhiệm cho một số cán bộ chuyên môn của Phòng Nông nghiệp và PTNT, khuyến nông xã nên không đáp ứng được yêu cầu quản lý. Sản xuất, kinh doanh nông lâm thủy sản chủ yếu ở quy mô nhỏ lẻ, nhiều chủng loại; các cơ sở sản xuất chưa áp dụng đầy đủ những tiêu chuẩn kỹ thuật, gây trở ngại cho việc đánh giá chất lượng; kinh phí dành cho công tác quản lý nhà nước về ATTP còn hạn chế. 

Có một bộ phận nông dân sử dụng hóa chất tràn lan trong sản xuất nông nghiệp, không tuân thủ yêu cầu về thời gian cách ly, tìm mọi cách để kiếm lời khi khan hàng, giá cao. Đây là hành vi đáng lên án. Do số lượng hộ, cơ sở sản xuất rau quả, thực phẩm lớn nên thời gian tới, Chi cục phân loại, ưu tiên kiểm tra các nhóm có nguy cơ cao mất ATVSTP như: Rau, củ, quả, thịt lợn, thịt gà và những đơn vị sản xuất, kinh doanh rau quả quy mô lớn. 

Bảo đảm an toàn nông sản trách nhiệm chính thuộc về người sản xuất. Tiếp đến là người kinh doanh, người tiêu dùng và nhà quản lý. Vì vậy, phải có sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ. Đối với người sản xuất, kinh doanh cần nâng cao ý thức trách nhiệm trước cộng đồng bằng việc tuân thủ các quy định về sản xuất nông sản an toàn. 

Đối với người tiêu dùng nên chọn mua sản phẩm có tem nhãn, có nguồn gốc xuất xứ hoặc các cửa hàng, đại lý... tin cậy, kiên quyết nói không với sản phẩm nông sản không an toàn. Kiến nghị các bộ, ngành T.Ư xây dựng cơ chế chính sách khuyến khích doanh nghiệp đẩy mạnh bao tiêu nông sản an toàn cho nông dân; kiểm soát chặt chẽ hơn chất lượng, danh mục thuốc BVTV; ban hành văn bản về lĩnh vực ATTP trong nông sản cần cụ thể, tránh chồng chéo, bảo đảm  thống nhất, tạo điều kiện thuận lợi cho cơ sở khi thực hiện.