“Miếng trầu là đầu câu chuyện” đã được thay bằng “rượu bia là đầu câu chuyện” đang diễn ra khá phổ biến trong sinh hoạt của người Việt hiện nay.

Vì thế mà Việt Nam trở thành một trong những nước tiêu thụ rượu bia nhiều nhất thế giới. Năm 2017, sản lượng bia chạm mốc 4 tỷ lít, tăng 10,4% so với năm 2016 và bình quân mỗi người dân tiêu thụ 42 lít bia/năm. Sản lượng rượu thủ công năm 2016 đạt 188 triệu lít, trong đó sản lượng rượu thủ công sản xuất nhằm mục đích kinh doanh được cấp phép năm 2016 là 32 triệu lít. Chi phí cho tiêu thụ bia khoảng 3,4 tỷ USD/ năm, gần 3% số thu ngân sách của cả nước.

Đáng chú ý, xu hướng trẻ hóa tuổi sử dụng rượu bia đang gia tăng, tỷ lệ sử dụng rượu bia trong độ tuổi pháp luật không cho phép khá cao, tới 47,5%. Ruợu bia là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tai nạn giao thông (60%); gây bạo lực gia đình, mất an toàn trật tự xã hội (30%). Thiệt hại của rượu bia lớn hơn gấp nhiều lần so với giá trị kinh doanh của rượu bia mang lại...

Từ thực trạng trên cho thấy việc ban hành Luật Phòng chống tác hại của rượu bia là rất cần thiết. Với mục đích kiểm soát giảm mức tiêu thụ và mức độ dễ tiếp cận đối với rượu bia, trong Dự thảo luật lần này quy định nghiêm cấm khuyến mại rượu, bia trực tiếp cho người tiêu dùng. Như vậy kiểu khuyến mại “uống 2 tặng 1” như đang diễn ra ở nhiều nhà hàng, quán xá, thường là đối với các sản phẩm rượu bia mới đưa ra thị trường sẽ bị cấm.

Ngoài ra còn cấm dùng rượu bia làm giải thưởng cho các cuộc thi, cung cấp rượu bia miễn phí. Cấm các doanh nghiệp kinh doanh rượu bia quảng cáo, giới thiệu sản phẩm dưới mọi hình thức, trên tất cả các phương tiện quảng cáo đối với rượu bia từ 15 độ trở lên. Rượu bia dưới 15 độ bị cấm quảng cáo trên phương tiện giao thông, công trình giao thông, phương tiện quảng cáo ngoài trời, chương trình, kênh truyền hình, phim và ấn phẩm khác có đối tượng trẻ em.

Dự kiến, dự án Luật Phòng chống tác hại của rượu bia sẽ được trình Quốc hội vào tháng 10- 2018, với 6 chương, 22 điều. Cùng với các chế tài của luật, việc đẩy mạnh các hoạt động truyền thông thay đổi hành vi của người dân, các chương trình tổ chức thường xuyên để tuyên truyền lâu dài về các tác hại thì việc sử dụng rượu bia sẽ có xu hướng giảm. Điều quan trọng nhất vẫn là ý thức thực hiện của người dân về vấn đề này.

Trần Anh