Sáng 28-6, chúng tôi có mặt tại cửa khẩu Cốc Nam (Lạng Sơn).Trong vòng 15 phút đã có hàng chục xe ô tô tải trọng từ 10-15 tấn chở vải thiều kìn kìn nối đuôi nhau tiến vào khu bãi tập kết hàng hóa. Những thùng vải ngay lập tức được chuyển sang các xe tải của Trung Quốc đã chờ sẵn. 

Tại bộ phận làm thủ tục thông quan của Chi cục Hải quan Cốc Nam, không khí làm việc rất nghiêm túc, khẩn trương. Trong vòng hai tuần trở lại đây, bình quân mỗi ngày có khoảng 100-120 xe vải thiều tươi (chủ yếu của Bắc Giang) với khối lượng từ 750-1.000 tấn, thậm chí có ngày lên tới 1.500 tấn được xuất sang Trung Quốc. 

Ông Phùng Văn Ba, Đội phó Đội Nghiệp vụ, Chi cục Hải quan Cốc Nam cho biết:  Trong số các mặt hàng nông sản làm thủ tục qua cửa khẩu vào thị trường Trung Quốc, vải thiều tươi Bắc Giang luôn được ưu tiên thông quan trước do thời gian bảo quản loại quả này ngắn. Đơn vị đã phối hợp chặt chẽ với lực lượng biên phòng bố trí vị trí đỗ xe hợp lý, rút ngắn thời gian kê khai, bốc dỡ. 

Chị Phạm Thị Nhã, thương nhân của TP Lạng Sơn cho hay: Năm nào cũng vậy, cứ đến vụ vải thiều, chị lại đến Bắc Giang thu mua và xuất sang Trung Quốc mỗi ngày 30 tấn vải tươi. Năm nay, sản phẩm tiêu thụ thuận lợi, mua đến đâu bán hết đến đó.

Tại cửa khẩu Tân Thanh (Lạng Sơn), lượng vải thiều tươi xuất khẩu dịp này lên tới  800- 1.000 tấn/ngày, tăng gấp 20 lần so với những ngày đầu vụ. Đến nay, tổng sản lượng vải thiều tươi thông quan qua cửa khẩu này đạt gần 15.000 tấn. Bà Đặng Thị Ngân, Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Tân Thanh cho biết: Do giá cả và việc kiểm định chất lượng giữa bên bán và bên mua thoả thuận trước nên việc làm thủ tục hải quan diễn ra khẩn trương, nhanh chóng, đúng quy định. Từ đầu vụ đến ngày 29 - 6, sản lượng vải thiều Bắc Giang xuất qua các cửa khẩu ở tỉnh Lạng Sơn đạt khoảng 35.000 tấn.

Lượng vải xuất qua cửa khẩu  tăng mạnh cũng tạo điều kiện cho đội quân "cửu vạn" tăng thu nhập. Quan sát các khu bãi tập kết hàng đâu đâu cũng thấy cảnh bốc dỡ vải thiều hối hả. Anh Nguyễn Tiến Nguyên, quê ở huyện Gia Bình (Bắc Ninh) chia sẻ: "Tổ bốc vác của chúng tôi có 15 người. Bình quân, mỗi ngày  bốc 4 xe vải, tương đương khoảng 30 tấn, mỗi người cũng kiếm được từ 300-400 nghìn đồng. Mặc dù vất vả, song đổi lại anh em cảm thấy vui vì có thu nhập khá".

 

Vải thiều Bắc Giang được ưu tiên làm thủ tục thông quan xuất khẩu.

Không chỉ vải tươi, vải  sấy khô của Bắc Giang cũng tiêu thụ thuận lợi. Có mặt tại khu phố Dây Thép, thị trấn Đồng Đăng (TP Lạng Sơn), chúng tôi thực sự bất ngờ khi lượng xe ô tô chờ bốc vải khô  nối đuôi nhau dài nửa cây số. Quang cảnh mua, bán, đóng gói, bốc xếp hàng hóa diễn ra nhộn nhịp trên khắp tuyến phố. Vải khô được đóng trong những thùng giấy trọng lượng khoảng 20 kg/thùng. 

Tìm hiểu qua các thương lái của Bắc Giang  và  Trung Quốc được biết: Mỗi ngày lượng vải khô được xuất sang Trung Quốc khoảng 500 tấn. Vải sấy được thu mua ở các huyện như Lục Ngạn, Sơn Động, Lục Nam, Yên Thế (Bắc Giang) sau đó vận chuyển lên khu phố Dây Thép tập kết. Tại đây, các thương nhân Trung Quốc kiểm tra hàng, đóng trong bao dứa và vận chuyển bằng ô tô trọng tải lớn lên các cửa khẩu.  

Anh Trần Văn Thọ, quê xã Bố Hạ (Yên Thế) tâm sự: Đây là năm đầu tiên anh  sấy vải khô mang lên Lạng Sơn tiêu thụ. Mỗi ngày bán hai tấn, lãi 6 triệu đồng. Hiện giá vải sấy khô, loại đẹp tại thị trấn Đồng Đăng (Lạng Sơn) từ 40-42 nghìn đồng/kg. Điều đáng nói là lượng vải chở lên được tiêu thụ nhanh, không bị ép giá. Đặc biệt, thương nhân Trung Quốc rất hài lòng về chất lượng vải sấy của Bắc Giang. 

Chị Tống Lệ Hoa- thương nhân tỉnh Quảng Tây, Trung  Quốc cho biết: "9 năm trở lại đây, cứ đến vụ vải thiều, tôi lại sang Việt Nam thu mua. So với vải thiều Trung Quốc, vải thiều Lục Ngạn ngọt hơn, hạt nhỏ, được người tiêu dùng Trung Quốc ưa thích. Tôi thấy người Bắc Giang rất thân mật, chúng tôi cảm thấy yên tâm khi sang đây làm ăn".

Đối với các thương lái Bắc Giang khi lên Lạng Sơn buôn bán cũng được chính quyền và người dân nơi đây tạo điều kiện, giúp đỡ về mọi mặt. Tình hình an ninh trật tự tại các chợ, khu đông dân cư được bảo đảm. Chị Chu Thị Hương Giang, một chủ cơ sở cho thuê kho bãi ở thị trấn Đồng Đăng, nói: Năm nào cũng vậy, có rất nhiều người Bắc Giang ở các huyện Sơn Động, Yên Thế, Lục Ngạn thuê địa điểm  nhà chị để giao hàng cho thương nhân Trung Quốc. Trong suốt vụ vải, gia đình chị tạo điều kiện giúp đỡ như bố trí họ về nơi ăn, nghỉ, phiên dịch... Xây dựng mối quan hệ bạn hàng gần gũi, thân thiện.

Hiện nay, vụ thu hoạch vải thiều ở Bắc Giang sắp kết thúc. Dự báo những ngày tới giá vải tiếp tục tăng do lượng vải thu hoạch mỗi ngày giảm dần. Việc nắm bắt thông tin thị trường, tình hình xuất khẩu tại các cửa khẩu kịp thời, chính xác sẽ giúp cho việc tiêu thụ được nhanh chóng, bảo đảm hiệu quả kinh tế cho người trồng vải và các thương nhân.

Theo số liệu từ Sở Công thương Bắc Giang, hiện tại, mỗi ngày toàn tỉnh tiêu thụ gần 5.000 tấn vải, tập trung ở huyện Lục Ngạn. Tính đến ngày 29-6, đã tiêu thụ khoảng 120.500 tấn vải thiều (chiếm 84% tổng sản lượng cả vụ).