Những cuộc hành quân kỳ lạ

Những năm đầu thập niên 60 của thế kỷ XX, bộ đội đi B thường được tập trung luyện tập mang vác, còn đơn vị chúng tôi được lệnh nhận quân trang, vũ khí lên xe bịt kín rồi lên đường. Tờ mờ sáng, xe ẩn vào cánh rừng, bộ đội ào xuống đào “bếp Hoàng Cầm” nấu ăn rồi mắc võng nghỉ, chiều tối ăn vội bát cơm rồi lại lên xe. Đến điểm tập kết, bộ đội bắt đầu hành quân bộ. Lúc đó nhìn hàng quân, anh em mới biết mình đã trong trang phục bộ đội Pathet Lào. Từ đó trở đi, chiến trường “C” gắn bó với những người lính tình nguyện, sát cánh cùng quân và dân các bộ tộc Lào chiến đấu chống kẻ thù chung là đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai. Theo lời dạy của Bác Hồ “Giúp bạn là tự giúp mình”, để thống nhất các lực lượng chiến đấu giúp bạn, ngày 30/10/1949, Hồ Chủ tịch ký sắc lệnh thống nhất lực lượng bộ đội chiến đấu giúp Lào, gọi chung là QTN.

Dâng hoa, viếng đồng đội tại Đài tưởng niệm các liệt sĩ Việt Nam hy sinh tại tỉnh Viêng Chăn.

Chiến tranh ngày càng ác liệt, lực lượng QTN và CGQS được tăng cường. Các đơn vị QTN chiến đấu giúp bạn mở rộng, bảo vệ vùng giải phóng, lực lượng CGQS giúp bạn xây dựng quân đội, vận động nhân dân các bộ tộc Lào cùng chiến đấu bảo vệ quê hương. Những người lính Cụ Hồ ở đâu cũng luôn thể hiện là đội quân từ nhân dân mà ra, chiến đấu dũng cảm, kiên cường, đồng thời là đội quân công tác hết lòng vì dân, “hũ gạo chia đôi, cọng rau sẻ nửa”, coi nhân dân Lào như người ruột thịt.

Hình ảnh người lính tình nguyện đã in đậm trong trái tim, tình cảm của quân và dân Lào như lời Chủ tịch Souphanuvong từng nói: “Quan hệ hữu nghị anh em giữa nhân dân Lào và Việt Nam thật là vĩ đại. Không có bài hát, bài thơ nào ca ngợi hết được. Tình đoàn kết Lào - Việt Nam cao hơn núi, dài hơn sông, rộng hơn biển cả, đẹp hơn trăng rằm, ngát thơm hơn bất cứ đóa hoa nào thơm nhất”.

Chuyến thăm đặc biệt

Nhân kỷ niệm 73 năm ngày truyền thống QTN và CGQS Việt Nam giúp Lào, đồng thời là năm đoàn kết hữu nghị Việt - Lào, Lào- Việt 2022, được hai Đảng, hai Nhà nước tạo điều kiện cùng sự giúp đỡ của Bộ Quốc phòng, Ban Liên lạc cựu chiến binh (CCB) QTN và CGQS giúp Lào toàn quốc tổ chức đoàn CCB thăm chính thức Lào. Đoàn gồm 70 CCB đại diện cho các đơn vị từng chiến đấu ở Lào nhiều năm.

Sau gần một giờ bay, đoàn chúng tôi đến Thủ đô Viêng Chăn, ngay buổi đầu đã được Hội CCB Lào đón tiếp thắm tình đồng chí, đồng đội. Câu chuyện giữa CCB hai nước nổ như ngô rang. Tôi còn nhớ lần đến thăm nhân dân bản Khai, Mường Pẹt, quê hương của Phó Chủ tịch nước Lào Phu Mi Vông Vi Chít, bà con kéo nhau ra đón rất đông. Mấy chị bế con cứ nắm tay tôi nói tiếng Việt “Ngày xưa phỉ tràn ra cánh đồng Chum, các chú bộ đội Việt Nam cõng cháu trèo đèo lội suối về Nghệ An lánh nạn, bây giờ cháu vẫn nhớ tiếng Việt học được từ ngày xưa đấy”. Bác trưởng bản xúc động chia sẻ: “Ngày ấy không có bộ đội Việt cứu thì dân bản không chết hết vì bom đạn của giặc cũng chết vì đói rét. Dân bản bây giờ ấm no rồi, nhưng không quên ơn bộ đội Bác Hồ đâu”.

Từ Viêng Chăn, đoàn do Đại tá Lê Quang Huân, Phó Ban Liên lạc QTN toàn quốc làm trưởng đoàn đi thăm Nam Lào. Anh Huân nguyên là Trung đoàn trưởng Trung đoàn 9, Sư đoàn 968 - đơn vị chủ lực đứng chân trên địa bàn Nam Lào chiến đấu cùng bộ đội bạn bảo vệ tuyến đường Hồ Chí Minh phía Tây dãy Trường Sơn. Mấy chục năm đã qua nhưng dấu tích chiến tranh vẫn hiện hữu. Ngôi nhà hai tầng bên cạnh ngã tư Pắc Song còn lỗ chỗ vết đạn, trước cửa còn đống sắt rỉ là dấu tích của xe pháo, máy bay địch bị bắn rơi. Căn nhà giờ là quán cà phê mang tên “Dấu tích chiến tranh”.

Những năm tháng bảo vệ tuyến đường chiến lược Tây Trường Sơn chi viện cho chiến trường miền Nam, liên quân Việt - Lào đã chiến đấu hàng nghìn trận lớn nhỏ. Vì sự sống còn của con đường, hàng trăm làng bản của nhân dân các bộ tộc Lào đã bị máy bay Mỹ và bè lũ tay sai tàn phá. Hàng trăm người dân Lào đã hy sinh.

Đêm ngủ ở Pắc Xế, anh Bùi Công Tuấn, lính đơn vị trinh sát, đặc công ở Nam Lào tâm sự: Những năm tháng chiến đấu trong vùng địch kiểm soát, nếu không có người dân Lào giúp đỡ, các anh không trụ được để hoàn thành nhiệm vụ. Tấm lòng của nhân dân Lào đối với bộ đội Việt Nam có khác gì bố mẹ mình thương con. Kỷ niệm về tình đoàn kết chiến đấu giữa quân và dân hai nước Việt - Lào trong hai cuộc kháng chiến chống ngoại xâm đã kết tinh thành tượng đài trong trái tim của mỗi CCB QTN và CGQS Việt Nam giúp Lào xanh tươi mãi mãi.

Chia tay những người bạn Lào, những CCB QTN và CGQS Việt Nam càng ấm lòng trước mối tình thủy chung, trong sáng của quân và dân các bộ tộc Lào anh em mãi mãi sáng hơn trăng rằm, đẹp hơn mọi loài hoa đẹp. Tình cảm cao quý đó đã và đang được thế hệ trẻ hai nước giữ gìn, phát huy, là vốn quý của hai dân tộc Việt - Lào trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay.

Kỷ niệm 65 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh - Ngày truyền thống Bộ đội Trường Sơn

Sáng 16/5, tại Hà Nội, Hội Truyền thống Trường Sơn-Đường Hồ Chí Minh Việt Nam (Hội Trường Sơn Việt Nam) tổ chức Lễ kỷ niệm 65 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh-Ngày truyền thống Bộ đội Trường Sơn (19/5/1959-19/5/2024).

Ngày ấy bên Tây Trường Sơn

(BGĐT) - Trong hai cuộc kháng chiến của dân tộc ta, có một lực lượng bộ đội ít người biết đến, chiến đấu ở bên kia dãy Trường Sơn (ta quen gọi là Tây Trường Sơn). Mãi tới những năm gần đây, khi lực lượng quân tình nguyện và chuyên gia quân sự giúp Lào được Đảng, Nhà nước tuyên dương “Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân”, đại bộ phận nhân dân ta mới biết.

Nhớ thời "xẻ dọc Trường Sơn..."

BẮC GIANG  - Trong những ngày cả nước tổ chức nhiều hoạt động kỷ niệm 77 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7 (1947-2024), chúng tôi có dịp gặp, trò chuyện với những người lính Trường Sơn năm xưa. Dù hầu hết đã ở cái tuổi “xưa nay hiếm” song khi kể về những ngày “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”, trong ánh mắt những người lính ấy như bừng sáng, từng ký ức được xâu chuỗi lại thành bao câu chuyện rất đỗi tự hào.