Cụ thể, tại Nghị quyết số 125/NQ-CP ngày 9/5/2025, Chính phủ đã Thông qua hồ sơ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025 do Bộ Nội vụ trình. Đồng thời, tại Nghị quyết số 126/NQ-CP ngày 9/5/2025, Chính phủ cũng đã Thông qua 34 hồ sơ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã năm 2025 do Bộ Nội vụ trình.

Ảnh minh họa.

Chính phủ giao Bộ trưởng Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết số 118/NQ-CP ngày 5/5/2025 của Chính phủ.

Các Nghị quyết trên có hiệu lực từ ngày 9/5/2025.

* Theo nội dung tờ trình của Bộ Nội vụ, UBND của 23 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (nơi được lựa chọn đặt trung tâm chính trị hành chính của đơn vị hành chính cấp tỉnh mới) vừa qua đã chủ trì, phối hợp với các địa phương liên quan xây dựng 23 hồ sơ đề án sắp xếp 52 đơn vị hành chính cấp tỉnh.

Bộ Nội vụ đã thẩm định 23 hồ sơ đề án trên và tổng hợp, xây dựng thành 1 đề án của Chính phủ về sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025.

Dự thảo đề án của Chính phủ xác định, có 52 đơn vị hành chính cấp tỉnh thực hiện sắp xếp và có 11 đơn vị hành chính cấp tỉnh không thực hiện sắp xếp (Hà Nội, Huế, Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Lạng Sơn, Quảng Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Cao Bằng).

Về phương án sắp xếp, có 23 phương án sắp xếp đối với 52 đơn vị hành chính cấp tỉnh để hình thành 23 đơn vị hành chính cấp tỉnh mới.

Sau sắp xếp, cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh gồm 6 thành phố trực thuộc trung ương (Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ và Thành phố Hồ Chí Minh) và 28 tỉnh (gồm: Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Lào Cai, Thái Nguyên, Phú Thọ, Bắc Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình, Quảng Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Gia Lai, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đắk Lắk, Đồng Nai, Tây Ninh, Vĩnh Long, Đồng Tháp, Cà Mau, An Giang).

Cũng theo Bộ Nội vụ, việc tổ chức lấy ý kiến nhân dân và thông qua HĐND các cấp cho thấy, tỷ lệ đồng thuận cao, trung bình cả nước là 96,19% và 100% HĐND cấp tỉnh, cấp huyện, cấp xã của 52 tỉnh, thành phố đã biểu quyết tán thành chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh của địa phương mình.

Đối với số lượng đơn vị hành chính cấp xã sau sắp xếp, tổng hợp từ hồ sơ Đề án của các địa phương, dự kiến sau sắp xếp, cả nước giảm 6.714 đơn vị (giảm 66,91%, bảo đảm tỷ lệ giảm theo quy định của Trung ương là từ 60% - 70%, từ 10.035 đơn vị hành chính cấp xã xuống còn 3.321 đơn vị hành chính cấp xã).

Số lượng đơn vị hành chính cấp xã không thực hiện sắp xếp (giữ nguyên) là 128 đơn vị của 36 tỉnh, thành phố, trong đó có 28 đơn vị có vị trí biệt lập thuộc 15 tỉnh, thành phố.

Bộ Nội vụ cho biết, nhìn chung, số lượng đơn vị hành chính cấp xã giảm bình quân cả nước là 66,91% là phù hợp với chủ trương của Ban Chấp hành Trung ương và điều kiện thực tiễn của các địa phương. Việc giảm này cơ bản đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền cấp xã gần dân, sát dân để phục vụ người dân tốt hơn.

UBND cấp xã được sắp xếp gồm chủ tịch, 2 phó chủ tịch

Bộ Nội vụ cho biết đang trình Chính phủ xem xét, thông qua hồ sơ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của 34 tỉnh, thành phố và giao Bộ trưởng Bộ Nội vụ thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ, thay mặt Chính phủ ký Tờ trình của Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định theo thẩm quyền.

Đề xuất không bầu Chủ tịch, Phó Chủ tịch HĐND, UBND khi kiện toàn bộ máy

Thủ tướng Chính phủ chỉ định Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương hình thành sau sắp xếp. Đây là đề xuất trong dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013 vừa được công bố lấy ý kiến nhân dân.

Sẽ chỉ định lãnh đạo địa phương sau sáp nhập tỉnh, xã

Việc sáp nhập tỉnh, xã dự kiến áp dụng cơ chế chỉ định lãnh đạo thay vì bầu cử, cùng với sửa Hiến pháp và rút ngắn nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV.