Xa xa ngoài công trường, tiếng hát cất vang và tiếng cười giòn giã vọng cả không gian lấn át tiếng ầm ì của máy xúc, máy cẩu, những âm thanh của công trường ồn ã; ánh mắt hân hoan, nụ cười tươi ánh lên trên khuôn mặt rám nắng, nhem nhuốc bụi dầu của những người thợ lành nghề hào hứng trước bận bịu, áp lực ngày cuối năm.

Bước chân nô đùa, chạy nhảy tinh nghịch trên cánh đồng khô nẻ nứt toác như gót chân lấm lem bùn đất chằng chịt vết nứt của mẹ mùa khô hanh mà lũ trẻ thôn quê sau giờ tan trường chạy ùa trên con đường đồng đã đổ bê tông lúi húi mồi lửa bắt chuột, nướng khoai. Lửa bén lớp rạ cuộn khói nghi ngút, mùi khoai chín thơm lừng bay lan cả cánh đồng. Những gốc rạ đổ rạp ngổn ngang thi thoảng mọc lên những đọt mầm xanh, bầy châu chấu cào cào bay rào rào trên bờ ruộng, thoảng trong gốc rạ lại có những con đầu đàn bay ra màu sắc như được ngụy trang cẩn thận khó bề phân biệt bởi lớp cánh màu xám xịt. Cào cào, châu chấu đầu đàn to như ngón tay, khi nướng có vị bùi, béo, ngọt thơm mà ai đã từng một lần ăn thử sẽ chẳng bao giờ quên được cái vị dân giã ấy, giống như vị của tuổi thơ ùa về trong kí ức ban xưa.

Ảnh minh hoạ: Dương tiến Dũng.

Không giống chiếc cầu vồng rực rỡ bảy màu và những sắc màu sau cơn mưa rào của khung trời mùa hạ, mùa thu dịu dàng với nồng nàn hoa sữa trên từng con phố; với hương thơm thanh mát của hoa ngâu đượm vàng trước hiên nhà hay từng cánh hoa tràm mỏng mảnh như tơ nhẹ nhàng bay bổng trong gió, sóng sánh tựa mật ong trên khắp các nẻo đường; với sắc màu nhẹ nhàng tinh khiết của bông nguyệt quế trắng tinh thơm ngát trong vườn hay hàng rào đỏ tươi hoa râm bụt và những cánh hồng thoang thoảng hương đưa đang khoe sắc trước gió mùa heo may. Ngay cả ánh nắng cũng dịu nhẹ mà mơn man như màu của sợi bông lau phơ phất ven những bờ sông xôn xao gió. 

Mùa thu mang đặc trưng của những hàng cây lá vàng, lá đỏ trút ào như cởi từng lớp áo sau mùa phong sương; với tán lộc non xanh biếc trong buổi hoàng hôn đỏ sậm của cây đa già đầu làng hay màu của những làn sương mịt mù ban sớm, của khói chiều mỏng mảnh, bảng lảng bay lên từ trái bếp còn đun củi đun rơm mà ai đó nhóm mỗi ngày hoặc thảng trong lớp khói mù cuộn đặc từ những bãi rác xa xa nơi cuối làng. Bất chợt cơn gió lạnh ùa về mang theo những cơn mưa giá buốt. Đông đến, hàng cây còn trơ trụi những thân cành khẳng khiu co ro trước gió, có đôi bàn tay vụng về choàng chiếc khăn len mới đan và ánh mắt e ấp dịu dàng của người thiếu nữ nơi góc phố trước ngọt ngào ấm áp, tình tự của tình yêu.

Bên những thửa ruộng rau muống già bị bỏ quên là các ruộng rau màu trải rộng tít tắp với từng hàng từng hàng bắp cải cuộn tròn xanh mướt, là luống su hào mơn mởn xanh đan cài cây xà lách cuộn chặt từng lớp lá, khóm rau mùi bật tung lớp trấu mà vươn mình phủ kín cả luống rau. Bông hoa muống trắng phấp phới đan xen những thửa bờ hoa tím, màu tím mơ màng, mỏng mảnh dập dờn như cánh bướm trước gió đông. Không hiểu có phải những cây cải bắp, xà lách quấn tròn từng lớp lá để bao bọc, bảo vệ nhau trước những đọt sương muối và giá rét bất chợt như nồng ấm tình người đùm bọc nhau trong gian khổ, khó khăn, như tình anh em lá lành đùm lá rách hay vì bất kể một lý do nào bí ẩn khác?

Trong những đầm sen ven bờ đê, chú gọng vó kéo vội bước chân dài ngoằng ngoẵng nhảy nhót trên mặt nước, mặt đầm khẽ động và sóng nước lao xao. Những đài sen mới ngày nào còn rực hồng, chiếc lá xanh mướt ngày giữa hạ đã đổ rạp, gục xuống khô quắt như chiếc áo nâu sòng lấm bẩn của bà thường hay mặc. Ấy vậy mà dưới lớp bùn lầy, ngó sen còn trắng muốt nõn nà như bắp chân thiếu nữ chẳng vương chút bụi trần vẫn chờ qua ngày đông giá lạnh để bung lên những mầm xanh đầy sức sống vào đầu xuân. Trong vườn nhà, những mủ đào ứa ra từ thân cây xù xì già cỗi, đám lá xanh đã được tuốt sớm chỉ còn trơ lại những cành khẳng khiu mong chờ một mùa xuân nhiều nụ đơm bông. Cứ thế, mùa nối mùa khiến giọt thời gian lại thấm thoắt thoi đưa và mỗi người vẫn đang hối hả trong dòng người tất bật mưu sinh.

Tản văn của Thu Nga

Lời hẹn Tết với cây

(BGĐT) -  Người ta nói “nhà là nơi để về”, vậy mà đôi lúc cô tưởng như mình là một kẻ vô gia cư, chẳng tìm được lý do gì để hào hứng trở về, hoặc trở về trong ảo não rồi trở đi trong buồn bực; càng chẳng thể chia sẻ với ai nỗi hụt hẫng, trống rỗng đến xót xa của lòng mình.

Mưa sang xuân

(BGĐT) - Chiều cuối năm. Anh bần thần đứng lặng trên bờ đê cao. Nắng cuối chiều đang lụi dần, hiu hắt một màu vàng nhạt trải mỏng mảnh trên dòng sông quê. Cây si cổ thụ già nua trầm ngâm buông râu chấm xuống tận nước sông. Núi con Rùa thấp thoáng mờ xa trong khói lam chiều kéo anh về với ký ức một thời nhớ nhung da diết.