Giờ học vật lý sôi nổi nhờ phương pháp mới của cô trò Trường THPT Lạng Giang 2 (Bắc Giang).

Là bước đi đầu trong đổi mới giáo dục, hẳn nhiên còn nhiều “chập chững”, song qua ghi nhận từ chuyến đi tìm hiểu thực tế tại tỉnh Bắc Giang, đã bắt đầu thấy những quyết tâm, sự hào hứng của cả cô và trò trên bục giảng từng ngày.

Bất ngờ về sự sáng tạo của học sinh

Từ cuối năm 2013, với cấp PT, Bộ GDĐT đã bắt tay vào triển khai chuỗi hoạt động thực tế thực hiện đổi mới đồng bộ các yếu tố: Mục tiêu, nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức, thiết bị và đánh giá chất lượng giáo dục. Ròng rã gần một năm qua, đồng loạt nhiều trường học cấp PT cả nước đang thực hiện các công việc cụ thể nhằm đổi mới hình thức và phương pháp dạy học nhằm phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo và rèn luyện phương pháp tự học, tăng cường kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức, kỹ năng vào giải quyết các vấn đề thực tiễn.

Nghe thì có vẻ hơi chung chung, song khi ghi nhận thực tế tại một số trường PT ở tỉnh Bắc Giang, những nỗ lực đổi mới của thầy và trò tại đây đã bắt đầu có dấu ấn nhất định. Cô giáo Đinh Thị Thu Huyền - Phó Hiệu trưởng Trường THCS thị trấn Neo (huyện Yên Dũng), đầy hào hứng khi khẳng định, 100% số GV của trường đều đang tích cực tham gia dạy học theo chủ đề tích hợp, dạy học gắn với di sản cũng như hướng dẫn HS tích cực tham gia nghiên cứu khoa học, các kỳ thi sáng tạo khoa học kỹ thuật...

”Qua quá trình giảng dạy và trải nghiệm cùng HS, chúng tôi thấy bất ngờ về những kỹ năng và sự sáng tạo của các em mà từ trước đến nay nếu chỉ dạy học những kiến thức cơ bản đơn thuần thì khó nhìn ra những điểm sáng này” - cô Huyền chia sẻ.

Một loạt những thay đổi tích cực tại đây đang dần thấy rõ là không khí học tập mới vô cùng sôi nổi: Các hoạt động ngoại khóa dưới mô hình CLB, các trò chơi dân gian xen kẽ vào từng tiết học... Với cách làm vừa học vừa thực tế như tổ chức hoạt động ngoại khóa, thực hành các tiết học như thu mua túi nylon, sáng tạo các đồ dùng học tập môn vật lý, HS tại trường đã nhập cuộc với môn học hào hứng, sáng tạo hơn. 

Để tạo ra một môi trường dạy và học có sự đột phá này, GV của trường đã mạnh dạn tự chủ động xây dựng kết cấu chương trình dựa trên số lượng phân môn tổng thể. Dựa trên khung chương trình, GV chủ động xây dựng số lượng tiết học linh hoạt, theo đó lồng ghép nhiều hơn các tiết học thực tế, các cuộc thi quy mô nhỏ để phát huy các kỹ năng mềm và sự sáng tạo của HS.

Vất vả nhân đôi, nhân ba mà vẫn thấy vui

Nếu như cấp THCS tổ chức nhiều hoạt động thực tế thiết thực, sinh động thì ở cấp THPT, sự đổi mới rõ nét nhất trong các giờ lên lớp. Vận dụng kiến thức liên môn là cách làm của nhiều GV bộ môn của Trường THPT Lạng Giang 2 (huyện Lạng Giang). 

Có mặt cùng cô và trò trong một giờ học môn vật lý, mới cảm nhận phần nào sự mềm mại, hấp dẫn từ những kiến thức cơ bản khô cứng: Lực ma sát được HS trải nghiệm, phân tích qua các hiện tượng thực tế như sao băng, ma sát trên các vật dụng hằng ngày như giày dép... GV khéo léo lồng ghép vào bài học bằng các hình ảnh sinh động, các liên hệ thực tế diễn ra hằng ngày khiến cả tiết học trở nên sôi nổi, HS hăng hái phát biểu.

Để thay đổi, dĩ nhiên cần sự quyết tâm nỗ lực rất lớn từ phía GV, khi mà lâu nay sự trì trệ, rập khuôn vẫn tồn tại như một bức tường chắn rất lớn khó lòng phá dỡ. Và vì thế, đằng sau mỗi một thay đổi là cả quá trình dày công của GV, sự vất vả, thậm chí hy sinh. Cô giáo Thu Huyền chia sẻ: “Do yêu cầu về nội dung tiết học đòi hỏi phải có kiến thức liên môn, hoặc giảm giờ dạy để tăng các hoạt động ngoại khóa, nên GV của trường luôn chạy đua với thời gian. Đặc biệt, cô nào có con mọn mới càng thấm thía nỗi vất vả khi tối nào cũng về nhà muộn”. 

Theo cô Huyền, khó khăn lớn nhất vẫn là năng lực của GV khi có những GV có thể tích hợp khá tốt trong giờ lên lớp, nhưng cũng còn nhiều GV hạn chế năng lực nên kỹ năng dạy học tích hợp chưa thấy rõ. “Tư liệu giảng dạy cũng chưa đủ, trong khi đó GV chỉ được đào tạo một môn theo chương trình cũ, đó là những khó khăn mà chúng tôi đang gặp phải” - chị Huyền trao đổi thêm.

Ông Trần Tuấn Nam - PGĐ Sở GDĐT tỉnh Bắc Giang cho biết, sở sẽ tiếp tục thực hiện các cách làm mang tính đổi mới nói trên, từng bước một. "Chúng tôi sẽ tiếp tục trao quyền xây dựng chương trình cho phòng GDĐT, cho các trường. GV tùy vào đối tượng HS từng lớp để xây dựng chương trình. Hiện tại các phòng GDĐT đang làm rất tốt cuộc thi liên môn tích hợp như thi tìm hiểu di sản, sáng tạo khoa học kỹ thuật và sẽ tiếp tục duy trì. Càng làm, mới càng thấy bất ngờ trước sự sáng tạo của các em HS, và vì thế có vất vả hơn, khó khăn hơn, chúng tôi vẫn luôn nhìn HS để có thêm động lực làm việc và thấy rất vui" - ông Nam cho biết.

Theo LĐ