Theo ThS.BS.CK2 Huỳnh Thị Ngọc Huyền, Khoa Hồi sức Cấp cứu Nội Tim Mạch, Bệnh viện Tim Tâm Đức, tăng huyết áp là bệnh lý thường gặp nhất trong các bệnh tim mạch trên toàn cầu.

Ảnh minh họa.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có khoảng 1,28 tỷ người mắc tăng huyết áp, nhưng chỉ 42% số ca được chẩn đoán và điều trị. Đáng lo ngại, cứ mỗi 5 người lớn mắc tăng huyết áp thì có 1 người chưa kiểm soát huyết áp đạt mục tiêu.

Dịp Tết là thời điểm dễ khiến huyết áp tăng cao do sự thay đổi chế độ sinh hoạt, ăn uống và thời tiết. Các món ăn nhiều dầu mỡ, muối, rượu bia và việc ít vận động có thể khiến huyết áp khó kiểm soát. Dưới đây là những yếu tố ảnh hưởng và các biện pháp giúp kiểm soát huyết áp hiệu quả trong dịp Tết.

Ảnh hưởng của việc ăn uống, sinh hoạt và thời tiết đến huyết áp

Thói quen ăn uống, sinh hoạt

Trong dịp Tết, thói quen ăn uống và sinh hoạt thay đổi, làm tăng nguy cơ tăng huyết áp. Việc tiêu thụ thực phẩm mặn như bánh chưng, dưa hành, và các món kho đậm vị dễ gây giữ nước và muối, làm huyết áp tăng cao.

Ngoài ra, sử dụng rượu bia, đồ ngọt và thức khuya thường xuyên cũng ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tim mạch. Sự căng thẳng khi chuẩn bị đón Tết và giảm vận động do nghỉ ngơi kéo dài cũng là những yếu tố góp phần làm huyết áp tăng cao.

Ảnh hưởng của thời tiết lạnh

Khi trời lạnh, cơ thể phản ứng bằng cách co mạch máu ngoại biên để giữ ấm, làm tăng sức cản mạch máu, dẫn đến huyết áp cao hơn. Một nghiên cứu trên 115.434 người trưởng thành cho thấy huyết áp tâm thu tăng 2 mmHg khi nhiệt độ ngoài trời giảm 10 độ C.

Biện pháp kiểm soát huyết áp dịp Tết

Theo bác sĩ Huyền, người có bệnh lý huyết áp cần chú ý:

Kiểm soát chế độ ăn uống

Hạn chế thực phẩm mặn, nhiều dầu mỡ.

Ưu tiên rau quả tươi, ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm ít muối.

Giảm áp lực lên tim mạch bằng cách tránh tiêu thụ quá nhiều rượu bia, nước ngọt và các món chiên xào.

Chế độ luyện tập, kiểm soát cân nặng

Duy trì luyện tập nhẹ nhàng (đi bộ, yoga, thở sâu) để kiểm soát cân nặng, ổn định huyết áp và thúc đẩy tuần hoàn máu.

Lên lịch luyện tập ít nhất 30 phút mỗi ngày, có thể chia thành các buổi ngắn, tránh tập luyện quá sức, đặc biệt sau khi ăn hoặc uống rượu bia.

Tránh ăn uống quá mức trong dịp Tết, duy trì thói quen ăn uống lành mạnh để giảm nguy cơ biến chứng tim mạch.

Khi nào cần đến bệnh viện?

Đau đầu: Thường là dấu hiệu cảnh báo huyết áp tăng đột ngột.

Chóng mặt: Liên quan thay đổi đột ngột lưu lượng máu não có thể là triệu chứng của đột quỵ não.

Buồn nôn hoặc nôn ói: Dấu hiệu rất nguy hiểm khi xảy ra cùng với triệu chứng đau đầu dữ dội gợi ý xuất huyết não cấp.

Đau ngực hoặc khó thở: Dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim.

Mặt đỏ, nóng bừng: Thường đi kèm với cảm giác bồn chồn hoặc hồi hộp gợi ý huyết áp tăng cao.

Thay đổi thị lực: Mờ mắt hoặc nhìn đôi là dấu hiệu tăng huyết áp gây tổn thương mạch máu ở võng mạc.

Tê yếu tay chân, nói khó: Dấu hiệu nguy cơ đột quỵ sắp xảy ra.

Nếu gặp bất kỳ dấu hiệu nào trên, hãy ngừng hoạt động, nghỉ ngơi và gọi hỗ trợ y tế hoặc đến cơ sở y tế ngay lập tức.