Chuyến bay đặc biệt

Việt Nam bắt đầu khởi động quá trình đàm phán với Nhật Bản về việc cấp phép nhập khẩu vải thiều vào năm 2014. Sau quá trình đàm phán kéo dài hơn 5 năm, ngày 15/12/2019, Bộ Nông- Lâm- Ngư nghiệp Nhật Bản (MAFF) đã gửi thư cho Cục Bảo vệ Thực vật (Bộ Nông nghiệp và PTNT) để thông báo về việc nước này chính thức mở cửa thị trường cho quả vải thiều tươi của Việt Nam.

Vải thiều Lục Ngạn thu hút sự quan tâm của giới doanh nghiệp, người tiêu dùng Nhật Bản.

Trong thông báo trên, MAFF yêu cầu vải thiều phải trải qua một quy trình kiểm dịch thực vật nghiêm ngặt trước khi nhập khẩu vào nước này. Cụ thể, MAFF quy định quả vải thiều xuất khẩu sang Nhật Bản phải được trồng tại các vườn được Cục Bảo vệ Thực vật kiểm tra, giám sát và cấp mã số vùng trồng, đáp ứng quy định về kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của Nhật Bản. 

Lô vải thiều xuất khẩu phải được đóng gói và xử lý xông hơi khử trùng bằng methyl bromide tại các cơ sở được Cục Bảo vệ thực vật và MAFF công nhận với liều lượng tối thiểu 32g/m3 trong thời gian 2 giờ, dưới sự giám sát của các cán bộ kiểm dịch thực vật hai nước. Bên cạnh đó, các lô vải thiều xuất khẩu phải có giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật do Cục Bảo vệ thực vật cấp.

Đánh giá về quy định trên của phía Nhật Bản, ông Tạ Đức Minh, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Nhật Bản cho biết, so với nhiều thị trường khác trên thế giới, tiêu chuẩn kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của Nhật Bản khắt khe hơn nhiều. Việc đáp ứng các tiêu chuẩn này không dễ. Nó đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ của nhiều bên, từ nông dân, các doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam và doanh nghiệp nhập khẩu của Nhật Bản cho đến các cơ quan chức năng của hai nước.

Để chuẩn bị cho việc đưa trái vải thiều vào thị trường “đất nước Mặt trời mọc”, trong hai năm 2018 và 2019, Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản đã nhiều lần đưa các doanh nghiệp Nhật Bản sang Việt Nam khảo sát vùng trồng vải thiều Lục Ngạn và có các buổi làm việc với Sở Công Thương Bắc Giang cũng như lãnh đạo UBND huyện Lục Ngạn. 

Trong khi đó, tỉnh Bắc Giang đã quy hoạch vùng trồng và áp dụng quy trình sản xuất tiên tiến vào sản xuất để kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật theo đúng quy định của Nhật Bản. 

Ngoài ra, nhiều thí nghiệm nghiêm ngặt đã được thực hiện để bảo đảm diệt trừ triệt để các loại vi sinh vật có khả năng tồn tại trên quả vải. Có thể nói, tỉnh Bắc Giang nói riêng, Việt Nam nói chung đã nỗ lực hết sức để đảm bảo thực hiện đúng các quy định của Nhật Bản, với mục tiêu cuối cùng là đưa quả vải thiều vào thị trường này.

Tuy nhiên, vào phút cuối, dịch Covid-19 đã khiến mọi thứ đảo lộn. Các biện pháp hạn chế nhập cảnh mà hai nước áp dụng sau khi dịch bệnh bùng phát đã khiến các chuyên gia nông nghiệp Nhật Bản không thể sang Việt Nam để giám sát khâu đóng gói và xử lý xông hơi khử trùng. Trong khi đó, đây là một trong những điều kiện tiên quyết để quả vải thiều Việt Nam có thể vào thị trường này.

Trong bối cảnh đó, Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Vũ Hồng Nam và Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản đã tích cực trao đổi với bộ nông nghiệp hai nước để tìm cách gỡ khó, tạo điều kiện cho chuyên gia Nhật Bản sang Việt Nam. Ngày 3/6, với sự vận động quyết liệt của Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản, một chuyến bay đặc biệt của Vietnam Airlines chở theo duy nhất một hành khách là chuyên gia nông nghiệp Nhật Bản đã đáp xuống Sân bay quốc tế Nội Bài. 

Sau hai tuần cách ly theo quy định, ngày 18/6, chuyên gia nông nghiệp Nhật Bản đã phối hợp với các chuyên gia Việt Nam để tiến hành công tác giám sát quá trình xử lý tại các cơ sở xông hơi khử trùng. Và ngay trong ngày hôm đó, gần 5 tấn vải thiều Lục Ngạn đã được xử lý xông hơi và được chuyên gia Nhật xác nhận kết quả đạt chuẩn.

Một ngày sau (19/6), lô vải thiều Lục Ngạn đầu tiên đã lên đường sang Nhật Bản bằng đường hàng không. Sau đó số vải thiểu này đã được chuyển tới các siêu thị của AEON và các chợ đầu mối của các nhà nhập khẩu VIENT Corportion, Yufruit hay Sunrise Farm để bày bán. Các lô hàng tiếp theo sẽ được chuyển tới Nhật Bản bằng đường biển.

Màn ra mắt thành công

Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Vũ Hồng Nam tự hào khi cầm trên tay hộp vải thiều được bày bán tại siêu thị AEON ở Thủ đô Tokyo.

Ngày 22/6, AEON đã chính thức bày bán vải thiều Lục Ngạn tại các siêu thị trên khắp Nhật Bản. Mặc dù có giá bán khác cao, 537 yen tính cả thuế (gần 120 nghìn đồng) cho một hộp 9 quả (khoảng 2 lạng) nhưng sản phẩm này vẫn rất hút khách. Chỉ trong ngày đầu tiên, nhiều kệ hàng bán vải thiều Lục Ngạn đã trống trơn.

Điều này một phần vì người tiêu dùng Nhật Bản rất chuộng các loại hoa quả nhiệt đới có xuất xứ từ Việt Nam. Đánh giá về quả vải thiều Lục Ngạn, ông Soichi Okazaki, Giám đốc phụ trách khu vực ASEAN của Công ty TNHH AEON nói, quả vải thiều Lục Ngạn rất ngọt và ngon, hạt rất nhỏ, thể hiện chất lượng rất tốt.

Không chỉ có người tiêu dùng Nhật Bản, nhiều người Việt Nam đang sinh sống và làm việc tại quốc gia này cũng tìm mua vải thiều Lục Ngạn để thưởng thức hương vị quê nhà. 

Ngay khi biết tin vải thiều Việt Nam được bán tại các siêu thị tại Nhật Bản, chị Higuchi Hoa, một Việt kiều ở Tokyo đã mua vải thiều để thưởng thức cùng gia đình. Không may mắn như chị Hoa, anh Đỗ Đăng An, một cán bộ của Bộ Y tế đang học ở Tokyo cũng ra siêu thị để mua nhưng không mua được hộp nào.

Bình luận về việc vải thiều Lục Ngạn ra mắt thành công tại thị trường Nhật Bản, Đại sứ Vũ Hồng Nam khẳng định sự kiện này chứng tỏ trình độ nông nghiệp của Việt Nam đã đáp ứng được tiêu chuẩn cao của một thị trường khó tính như Nhật Bản. 

Bên cạnh đó, Đại sứ nhấn mạnh sự kiện này sẽ góp phần thay đổi cách thức sản xuất của người nông dân Việt Nam, giúp họ tạo ra các nông sản có giá trị và chất lượng cao hơn và từ đó có thu nhập cao hơn.

Trong khi đó, ông Tạ Đức Minh, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Nhật Bản, cho rằng việc thâm nhập thành công vào một thị trường có tiêu chuẩn cao như Nhật Bản sẽ giúp mở ra “những cánh cửa xuất khẩu” mới cho vải thiều của tỉnh Bắc Giang nói riêng và của Việt Nam nói chung. 

“Do Nhật Bản là một trong những thị trường có tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm khắt khe nhất thế giới nên việc quả vải tươi của Việt Nam thâm nhập thành công vào thị trường này sẽ giúp chúng ta mở thêm những cánh cửa xuất khẩu sang các nước phát triển khác”, ông Minh nói.

Cần tiếp tục chú trọng chất lượng

Vải thiều là loại hoa quả tươi thứ 4 của Việt Nam sau thanh long, xoài và chuối đã thâm nhập thành công vào thị trường Nhật Bản. Tuy nhiên, để sản phẩm này có chỗ đứng vững chắc tại thị trường Nhật Bản, ông Tạ Đức Minh cho rằng các doanh nghiệp xuất khẩu cần tuân thủ chặt chẽ các quy định về kiểm dịch và tiêu chuẩn về vệ sinh an toàn thực phẩm của Nhật Bản. 

Đáng chú ý, cần phải đặc biệt lưu ý về khâu kiểm dịch bởi vì bất cứ lô vải thiều tươi nào có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật vượt quá mức quy định của Nhật Bản đều sẽ bị trả lại hoặc bị tiêu hủy cho dù lô hàng này đã được xử lý xông hơi khử trùng.

Vải thiều Lục Ngạn được bày bán tại hệ thống siêu thị AEON ở Nhật Bản.

Bên cạnh đó, ông Minh khuyến cáo trái cây xuất khẩu phải được thu hoạch từ nơi có quy hoạch vùng trồng, được kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, có thể truy xuất nguồn gốc đối với sản phẩm và tuyệt đối không được dùng thuốc bảo vệ thực vật mà phía Nhật Bản không cho phép.

Cùng với vải thiều, thanh long, xoài và chuối, người tiêu dùng Nhật Bản cũng ưa chuộng nhiều loại hoa quả nhiệt đới khác của Việt Nam như long nhãn và bưởi da xanh. Vì vậy, cơ hội cho hoa quả Việt Nam thâm nhập thị trường này rất lớn. Ông Soichi Okazaki nhấn mạnh, Việt Nam là một trong những nước nhiệt đới có hoa quả rất phong phú. AEON rất muốn nhập khẩu các mặt hàng này để phục vụ người tiêu dùng tại Nhật Bản. Trong thời gian tới, AEON hy vọng sẽ nhập khẩu long nhãn của Việt Nam.

Về phần mình, Đại sứ Vũ Hồng Nam cho biết sắp tới, Đại sứ quán sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng để đưa long nhãn và nhiều hoa quả khác của Việt Nam vào thị trường Nhật Bản.

Mặc dù vậy, trên cơ sở kinh nghiệm từ việc xuất khẩu quả vải thiều, các chuyên gia cho rằng song song với việc đàm phán để mở cửa thị trường, Việt Nam cần sớm tiến hành quy hoạch vùng trồng và áp dụng các kỹ thuật canh tác tiên tiến để bảo đảm các sản phẩm đầu ra có thể đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của Nhật Bản. 

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp Việt Nam cần nghiên cứu áp dụng các công nghệ bảo quản tiên tiến để giữ hoa quả tươi lâu hơn, bảo đảm chất lượng trong quá trình vận chuyển. Nếu làm được như vậy, chắc chắn chúng ta sẽ chứng kiến thêm nhiều loại hoa quả đặc sản khác của Việt Nam có mặt trên các kệ siêu thị ở “đất nước mặt trời mọc”.

Mùa trái ngọt của thanh niên vùng hồ Cấm Sơn

(BGĐT) - Năm nay, vải thiều của các xã vùng cao, nhất là ở xã Hộ Đáp được mùa. Người dân vui vì vải được giá, càng vui hơn khi nhiều thanh niên ở Hộ Đáp giờ đã biết khai thác lợi thế, khá giả hơn nhờ đặc sản địa phương. 

Vải thiều tiếp tục tăng giá trong những ngày gần đây

 

Giáp Sơn hướng tới chuyên canh vải thiều xuất khẩu

(BGĐT) - Xã Giáp Sơn là một trong những vựa vải của huyện Lục Ngạn (Bắc Giang) với gần 1 nghìn ha. Nhờ tích cực ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, sản phẩm vải thiều của địa phương đang rộng đường xuất khẩu. 

Giá bán vải thiều Lục Ngạn tại Nhật Bản từ 180-270 nghìn đồng/kg

(BGĐT)-Theo Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại (Sở Công Thương), các doanh nghiệp xuất khẩu vải thiều tươi của Việt Nam sang thị trường Nhật Bản vừa thông báo trong ngày mở bán đầu tiên (21/6) tại các hệ thống siêu thị ở Thủ đô Tokyo và tỉnh Osaka vải thiều Lục Ngạn đã được tiêu thụ hết sau vài giờ.

Bắc Giang: Vải thiều đang tiêu thụ thuận lợi, thu hoạch khoảng 70 nghìn tấn

(BGĐT)- Qua nắm bắt thực tế và báo cáo từ Sở Công Thương Bắc Giang, hiện nay hoạt động tiêu thụ vải thiều trên địa bàn tỉnh diễn ra khá thuận lợi, tổng sản lượng tiêu thụ ước đạt khoảng 70 nghìn tấn, giá bán bình quân tính từ đầu vụ đến nay từ 20-48 nghìn đồng/kg.

Đào Thanh Tùng (từ Tokyo, Nhật Bản)