Chiều rơi xuống chậm rãi như một tiếng thở dài rất khẽ. Trong căn nhà im vắng, tôi vô tình kéo ngăn tủ gỗ cũ, nơi thời gian dường như đã quên đóng kín. Ở đó, những cuốn sổ nhỏ của bố tôi nằm im, xếp ngay ngắn như thể vẫn đang chờ một bàn tay quen thuộc mở ra. Giấy đã ngả vàng, mỏng thôi nhưng trơn láng, vuốt nhẹ nghe mát đầu ngón tay. Một mùi rất riêng bốc lên, mùi giấy cũ, mùi mực từ cây bút Trường Sơn khô lại theo năm tháng, thứ mùi chỉ cần chạm vào là ký ức đã kịp ùa về.

Ngày xưa, bố hay ngồi bên bàn gỗ thấp, lưng hơi còng, mắt nheo lại dưới ánh đèn dầu leo lét. Bàn tay bố gầy nhưng vững, cầm cây bút mực Trường Sơn quen thuộc, chấm nhẹ rồi viết. Mực xuống đều, không loang, không nhòe, dòng chữ hiện lên ngay ngắn, chậm rãi như chính nhịp sống của bố. Bố cẩn thận lắm, viết xong một trang là đặt sang bên, đợi khô hẳn mới lật. Tôi còn nhớ rõ tiếng giấy sột soạt khe khẽ, nghe như tiếng thì thầm của thời gian đang được giữ lại. Những cuốn sổ ấy, bố không mua sẵn. Bố tự tay làm. Cắt giấy, xén bìa, đóng gáy, từng công đoạn đều tỉ mẩn. Giấy không trắng tinh mà là thứ giấy vàng nhạt, bố bảo đọc lâu không mỏi mắt, chữ lại bền. Tôi khi đó còn nhỏ, chỉ thấy lạ, thấy vui vì bố làm cho anh em tôi mỗi đứa một cuốn giống nhau, chẳng ai hơn ai. Bố đưa sổ, chỉ nói nhẹ: “Các con cầm lấy, sau này còn nhớ...”.

Tuổi ấu thơ của tôi gắn với những buổi chiều yên ả như thế. Ngoài sân, nắng tắt dần trên nền đất đỏ. Trong nhà, bố viết sổ, còn tôi ngồi bên, nghịch mấy mẩu giấy thừa, đôi khi tò mò hỏi bố đủ thứ chuyện không đầu không cuối. Bố vừa viết vừa trả lời, giọng đều đều, không vội. Có lúc bố dừng bút, giảng cho tôi nghe một bài thuốc, không phải để tôi nhớ mà để tôi biết rằng mọi điều trên đời đều cần kiên nhẫn. Những công thức bài thuốc nằm gọn trong từng trang sổ. Tôi không hiểu hết nội dung nhưng tôi nhớ cảm giác an tâm khi nhìn thấy chúng. Như thể chỉ cần những cuốn sổ ấy còn đó là bố vẫn còn hiện diện trong căn nhà này.

Rồi chúng tôi lớn lên. Mỗi đứa một hướng, bận rộn với cuộc đời riêng. Những cuốn sổ nhỏ được cất đi, nằm yên trong góc tủ, phủ bụi thời gian. Cho đến một ngày, bố đi xa thật. Căn nhà bỗng dưng trống vắng đến lạ, trống như thể vừa mất đi một âm thanh quen thuộc mà trước giờ chị em tôi không hề để ý. Tôi mở lại cuốn sổ của mình. Vẫn là nét chữ ấy, không run, không lệch. Mực Trường Sơn không phai, không nhòe như cách bố âm thầm ở lại bên chúng tôi.

Tôi chợt nhớ những niềm vui nho nhỏ ngày xưa. Là được ngồi cạnh bố, nghe tiếng bút chạy trên giấy. Là cảm giác được trao cho một cuốn sổ, dù chẳng biết để làm gì nhưng vẫn thấy mình được tin tưởng. Bố không nói lời yêu thương, bố gửi tất cả vào những trang giấy vàng, vào từng nét chữ ngay hàng thẳng lối. Giờ đây, những cuốn sổ nhỏ đã trở thành kỷ vật quý giá. Mỗi lần chạm vào cuốn sổ, tôi thấy lòng mình dịu lại như vừa được ngồi xuống bên bố sau những tháng ngày phiêu du.

Bố đã đi xa nhưng những cuốn sổ vẫn còn đó, gợi lại tháng năm thơ ấu trong mùi giấy cũ, trong màu mực tím trầm, trong những buổi chiều yên ả. Những năm tháng ấy là cả một miền thương nhớ.

Bếp lửa chiều đông

 

Ký ức

 

Dành cho các em: Ngựa Gió trở về

BẮC NINH - Năm nay là một năm đầy vất vả đối với vạn vật trú ngụ trên thảo nguyên này. Bão lũ càn quét cuốn phăng hầu hết nhà cửa, vườn tược, hoa màu. Cuối cùng các loài vật đã chọn cách rời đi để tìm đến một vùng đất yên bình hơn. Chỉ còn lại gia đình ngựa vẫn cố gắng bám trụ lại trên mảnh đất đã gắn bó bao đời này.