Hiện trường vụ cháy tại quán lẩu Ngọc Vinh, số nhà 221, đường Hùng Vương, phường Hoàng Văn Thụ (TP Bắc Giang) do rò rỉ khí gas cuối năm 2016.

Khảo sát tại một số nhà hàng ăn uống trên địa bàn TP Bắc Giang chúng tôi nhận thấy, hầu hết những địa điểm trên đều là nhà ở chuyển đổi mục đích, công năng sử dụng sang nhà hàng, quán ăn. Đường điện thiết kế ban đầu dành cho gia đình, khi chuyển đổi phải kéo nhiều thiết bị tiêu hao điện năng lớn cùng lúc như điều hòa, bếp điện, bếp điện từ... rất dễ dẫn tới quá tải.

Việc sử dụng bình gas công nghiệp nhằm tiết kiệm chi phí kinh doanh không được thực hiện theo đúng quy định về khoảng cách, vị trí an toàn; không có giấy phép hoạt động do cơ quan PCCC cấp cũng làm gia tăng nguy cơ cháy nổ. Thậm chí, có những nơi còn sử dụng sử dụng bình gas trôi nổi, các thiết bị không bảo đảm, vỏ bình cũ nát. Chị Phạm Thị Khuyên ở làn 2, đường Hùng Vương (TP Bắc Giang) nói: "Khí gas khi nổ thường gây hậu quả khôn lường. Gia đình tôi sinh sống cạnh hai nhà hàng hải sản lớn, thường xuyên chứng kiến việc vận chuyển những bình gas công nghiệp đến để tại các vị chật chội. Thực sự chúng tôi rất lo lắng cho sự an toàn của các thành viên trong gia đình và hàng xóm".

Thực tế, trên địa bàn tỉnh đã xảy ra không ít vụ cháy, nổ tại các nhà hàng, quán ăn do khí gas rò rỉ không được phát hiện kịp thời. Điển hình là tại quán lẩu ếch ở đường Hùng Vương đã hai lần xảy ra cháy nổ khí gas. Nếu như đầu bếp nhà hàng phát hiện sự cố rò gas, không bật thiết bị đun nấu thì có lẽ sự cố đã không xảy ra. Không chỉ cháy nổ do khí gas, tình trạng quá tải điện là điều thường xuyên xảy ra tại các nhà hàng, quán ăn vì sử dụng nhiều thiết bị có công suất điện lớn cùng một thời điểm. Trong khi đó, phần lớn các địa điểm kinh doanh trên được xây dựng là nhà ở nên dây dẫn điện được thiết kế chủ yếu là phục vụ sinh hoạt gia đình, không bảo đảm.

Mặc dù còn nhiều yếu tố gây mất an toàn PCCC trong thời gian dài nhưng việc chấn chỉnh, xử lý vi phạm vẫn chưa được thực hiện. Trên địa bàn tỉnh có hàng trăm nhà hàng có sức chứa trên 100 chỗ ngồi nhưng chưa cơ sở nào bị xử phạt về việc không chấp hành đúng quy định của Nhà nước về an toàn PCCC trong năm qua. Công tác tập huấn chưa được quan tâm thực hiện. Vì vậy, hầu hết các nhân viên phục vụ, đầu bếp đều không nắm được các kiến thức, kỹ năng xử lý khi xảy ra sự cố về gas hay điện.

Dẫn tới điều này là do trách nhiệm của chính quyền địa phương, ngành chức năng trong quá trình giám sát, kiểm tra việc thực hiện quy định pháp luật của các nhà hàng, quán ăn. Ngoài ra, tâm lý chủ quan, xem nhẹ công tác PCCC của không ít chủ cơ sở cũng là nguyên nhân gây ra những sự cố. Có nơi mặc dù đã trang bị bình chữa cháy song do lâu ngày không sử dụng đến, lại tốn diện tích, vướng víu nên gia chủ lại cất đi cho gọn. Do đó khi xảy ra cháy nổ không có phương tiện sử dụng kịp thời.

Trước tình hình cháy nổ đang diễn biến phức tạp và gây thiệt hại nặng nề ở nhiều tỉnh, TP trên cả nước, để bảo đảm an toàn thì chính quyền địa phương, ngành chức năng cần tăng cường kiểm tra, hướng dẫn, tập huấn, lập hồ sơ đưa vào quản lý các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống nếu chưa có trong danh sách; kiên quyết xử lý nghiêm vi phạm, không để những “bom khí” tồn tại mất an toàn giữa khu dân cư.

Lực lượng cảnh sát phòng cháy chữa cháy khuyến cáo các nhà hàng, quán ăn phải thực hiện nghiêm quy định của pháp luật về an toàn PCCC. Chọn các thiết bị nhà bếp chính hãng, không dùng hàng trôi nổi. Khi đặt bếp, phải đặt ở vị trí phù hợp, cân bằng, không được xê dịch, tránh gây bắt lửa hay chập điện. Việc sắp xếp hợp lý, sử dụng đúng cách các thiết bị điện, gas cũng giúp giảm thiểu tình trạng cháy chập; an toàn cho người sử dụng. Điều quan trọng nhất vẫn là nâng cao nhận thức, kiến thức, kỹ năng về an toàn PCCC cho những người phục vụ tại nhà hàng, quán ăn, từ đó chủ động xử lý sớm khi có sự cố xảy ra.

Ngọc Anh