Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân phát biểu tại phiên thảo luận tại tổ sáng 8-11.

Dự thảo Luật Tố cáo (sửa đổi) sau khi được tiếp thu, chỉnh lý gồm 72 điều (tăng thêm 8 điều so với dự thảo Luật đã trình QH tháng 5-2017 và tăng thêm 22 điều so với Luật hiện hành). 

Tố cáo dưới những hình thức nào?

Về hình thức tố cáo, dự thảo Luật được chỉnh lý theo hướng vẫn giữ quy định hai hình thức tố cáo như dự thảo Luật trình QH tại kỳ họp thứ 3 là tố cáo bằng đơn và tố cáo trực tiếp (khoản 1 Điều 19), nhưng có bổ sung quy định về việc tiếp nhận, xử lý tố cáo qua thư điện tử, fax, điện thoại phục vụ cho công tác quản lý, kiểm tra, thanh tra (Điều 22). Qua thảo luận, ĐB Nguyễn Văn Sơn (Hà Tĩnh), Vũ Thị Thủy (Hải Dương) đồng tình quy định 2 hình thức tố cáo như trong dự thảo Luật là tố cáo bằng đơn và tố cáo trực tiếp để tránh tình trạng tố cáo tràn lan, lợi dụng quyền tố cáo để vu cáo, vu khống, xúc phạm danh dự của người khác, gây phức tạp trong công tác tiếp nhận, xử lý ban đầu.  

Không đồng quan điểm, ĐB Lữ Thanh Hải (Khánh Hòa) và một số ý kiến khác đề nghị bổ sung thêm các hình thức tố cáo qua thư điện tử, fax, điện thoại và các hình thức khác để tạo điều kiện thuận lợi cho cá nhân thực hiện quyền tố cáo, cung cấp, phản ánh thông tin về hành vi vi phạm pháp luật, tránh bỏ sót, bỏ lọt hành vi vi phạm, phù hợp với thực tiễn phát triển công nghệ thông tin và tiến trình xây dựng Chính phủ điện tử... Theo ĐB Lữ Thanh Hải, dù tố cáo dưới hình thức nào thì cũng phải xác định được rõ họ tên, địa chỉ của người tố cáo, đây là điều kiện cần để thụ lý giải quyết; cơ sở quan trọng nhất để quyết định thụ lý, giải quyết tố cáo vẫn là nội dung tố cáo phải có căn cứ, có cơ sở để xác minh, kết luận. 

Ủng hộ bổ sung hình thức tố cáo qua email, điện thoại, Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh: “Chúng ta đang ở thời đại công nghệ 4.0 sao Luật lại đặt cái đó ra bên ngoài”, “Nhiều khi người dân nhắn tin có tên tuổi, địa chỉ cụ thể, nói việc này, việc kia chuyển các cơ quan chức năng nhiều lần nhưng chưa được giải quyết, đề nghị Chủ tịch QH chỉ đạo kiểm tra, trả lời cho tôi. Cái đó được quá ấy chứ, tin nhắn rất rõ ràng!” - Chủ tịch QH nói. Bà Nguyễn Thị Kim Ngân cũng cho biết đã nhận được những tin nhắn như thế và bà đều chuyển cho các cơ quan chức năng. Và mới ngay chiều qua, bà đã chuyển phản ánh về việc người dân ba lần gửi đơn tố cáo về việc thu hồi đất và tài sản của họ chưa đúng, nhưng đến nay Chủ tịch UBND tỉnh đó vẫn chưa giải quyết.

ĐB Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cũng nhất trí với quan điểm trên, đồng thời cho biết, trên thực tế ta khai thác chính quyền điện tử ở nhiều mặt, nếu không sử dụng các công cụ này để phục vụ cho tất cả hoạt động của Nhà nước và người dân thì lại là vấn đề không bình thường. ĐB Phạm Minh Chính nhấn mạnh: “Thường người đứng đắn bao giờ cũng có đăng ký đàng hoàng, nên việc xác minh tin nhắn không khó. Cũng có nhắn tin có tên tuổi, địa chỉ rõ ràng nhưng dùng “sim rác”, song nội dung vẫn hoàn toàn chính xác. Do đó phải biết phân loại, sàng lọc để chỉ đạo, xử lý cho phù hợp với điều kiện cụ thể” .

Giải quyết tố cáo vi phạm của công chức về hưu

Về phạm vi điều chỉnh, tại Điều 1, Điều 12 của dự thảo theo hướng không quy định về việc tố cáo và giải quyết tố cáo đối với hành vi vi phạm pháp luật trong việc thực hiện nhiệm vụ, công vụ  của người đã nghỉ hưu (nguyên là cán bộ, công chức, viên chức - CB,CC,VC). Vì Luật Cán bộ, công chức, Luật Viên chức chưa có quy định về việc xử lý đối với CB,CC,VC đã nghỉ hưu nhưng có hành vi vi phạm pháp luật khi họ đang là CB,CC,VC. Do đó, để thống nhất với Luật Cán bộ, công chức, Luật viên chức, dự thảo Luật không quy định về vấn đề này. 

Nhiều ĐB cho rằng: Tuy không ghi ngay tại Điều 1 về phạm vi điều chỉnh nhưng việc quy định rõ trong Luật này về thẩm quyền xem xét, giải quyết tố cáo đối với hành vi vi phạm pháp luật trong việc thực hiện nhiệm vụ, công vụ của CB,CC,VC xảy ra trong thời gian công tác trước đây nay không còn là CB,CC,VC là phù hợp. Đây là nội dung bổ sung rất quan trọng và kịp thời, tạo cơ sở pháp lý để thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng về xác định trách nhiệm của CB,CC,VC đã nghỉ hưu hoặc không còn là CB,CC,VC nhưng có hành vi vi phạm pháp luật khi còn đương chức.

Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân cho rằng đây là chủ trương và thực tế đã xử lý cán bộ về hưu, tuy chưa sửa Luật Cán bộ, công chức, nhưng QH đã có nghị quyết. “Phải làm thế để tất cả CB,CC,VC khi thi hành nhiệm vụ luôn có tinh thần trách nhiệm, đừng nghĩ thôi tôi còn hai năm nữa là về hưu, về xong thì thôi”...

Theo Phương Thuỷ/CAND