Vùng vải thiều sớm thôn Quất Du 2, xã Phúc Hòa (Tân Yên).

Sản lượng tăng cao

Nhận định của Sở Nông nghiệp và PTNT, với diện tích khoảng 6 nghìn ha, tập trung tại các huyện: Tân Yên, Yên Thế, Lục Ngạn, sản lượng vải thiều sớm toàn tỉnh ước đạt hơn 45 nghìn tấn, tăng gần gấp đôi so với năm ngoái. Mục sở thị tại xã Phúc Hòa (Tân Yên) -thủ phủ vải sớm của tỉnh vào thời điểm này cho thấy, những cây vải trĩu quả trải khắp các triền đồi. Cùng cán bộ khuyến nông xã, chúng tôi đến vườn vải của hộ anh Ngô Văn Cường, thôn Quất Du 2. Khu vườn được thiết kế trồng ngay hàng, thẳng lối theo hình bậc thang. Từng khoảnh, anh bố trí lối đi để phương tiện cơ giới di chuyển, thuận lợi cho chăm sóc, thu hoạch. 

Dẫn khách thăm vườn, anh Cường chia sẻ, 350 gốc vải dự kiến cho 10 tấn quả, tăng 5 tấn so với năm ngoái. Là hộ có kinh nghiệm trồng vải lâu năm, luôn chú trọng áp dụng các biện pháp kỹ thuật, xử lý nên vườn cây của nhà anh Cường sai quả, mã đẹp. Vụ trước, anh bán bình quân 32 nghìn đồng/kg, cao hơn 7 nghìn đồng/kg so với giá bình quân chung toàn xã.  Anh Cường tính toán, chỉ cần giá bán như vụ trước thì năm nay gia đình anh lãi gần 300 triệu đồng. 

Tương tự, hộ bà Phạm Thị Hà, thôn Lân Thịnh cùng xã có vườn quả bội thu, ước đạt hơn 8 tấn trên diện tích vườn 0,6 ha. Theo bà Hà, mấy ngày trước mưa ít, một số cây bị hạn có hiện tượng chín ép. May mắn vừa xuất hiện trận mưa rào, được xem như “mưa vàng” nên cả thôn phấn khởi. Thế nên, chỉ sau vài giờ cây đã tươi xanh, vỏ quả cũng chuyển màu và chắc chắn sẽ cho năng suất cao hơn. Hiện nay, ngày ngày bà bám vườn, tranh thủ cắt cuống hoa khô, quả lép, kẹ để giảm công khi thu hoạch. Nhận định của UBND xã Phúc Hòa, sản lượng vải của xã ước đạt hơn 5 nghìn tấn, tăng 3 nghìn tấn so với vụ trước. Ngoài xã Phúc Hòa, vải sớm còn được trồng tại các xã như: Việt Lập, Hợp Đức, Cao Thượng... Tổng sản lượng toàn huyện đạt khoảng 13 nghìn tấn, gấp 2 lần năm ngoái. 

Tại huyện Yên Thế, dù diện tích giảm hơn 50 ha song vải sớm vẫn đạt hơn một nghìn tấn, tương đương vụ trước. Bà Nguyễn Thị Thanh Xuân, Trưởng Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện cho biết: “Hiện nay, chúng tôi khuyến cáo bà con bổ sung kali, phân bón vi lượng để tăng độ ngọt, nâng chất lượng quả”. 

Không chịu sức ép tiêu thụ 

Chớm đầu vụ nhưng nhìn chung những hộ trồng vải sớm năm nay đã đón niềm vui được mùa. Trong khi vải thiều chính vụ thất thu thì vải thiều sớm cho năng suất cao. Một số chuyên gia nông nghiệp cho rằng: Do đặc điểm sinh lý của giống vải thiều sớm không đòi hỏi nhiệt độ thấp để phân hóa, tích lũy dinh dưỡng nên vẫn sinh trưởng, phát triển tốt trong điều kiện mùa đông ấm như năm nay. Giai đoạn ra hoa, đậu quả có mưa đủ ẩm đã khiến vải cho năng suất cao. 

Vườn vải sớm của hộ anh Nguyễn Văn Quyên, thôn Kép 1, xã Hồng Giang (Lục Ngạn) dự kiến thu được 4 tấn quả, cao gấp đôi năm ngoái.

Sản lượng tăng nhưng điều đặc biệt ở vụ này người làm vườn không lo tình trạng “được mùa, rớt giá”. Đến hàng loạt vườn vải, chúng tôi thấy vải sẽ chín ở những thời điểm khác nhau do ra hoa nhiều đợt. Đơn cử, trong vườn của bà Lương Thị Bẩy, thôn Phúc Lễ, quả đang ở nhiều giai đoạn khác nhau. Có cây quả đã đỏ vai (sắp chín), quả đang vào đường, quả thì mới vào cùi. Trong khi vài ngày trước, bà Bẩy đã bán hơn 3 tạ vải chín tại vườn với giá 35-40 nghìn đồng/kg, thu về hơn 10 triệu đồng. Vải không chín đồng loạt mà rải vụ là điều kiện thuận lợi cho người dân khi tiêu thụ. Bà Bẩy nói: “Những vụ trước tiền thuê nhân công bẻ, bó vải khá tốn kém. Năm nay vải chín rải rác, cả nhà tôi tự làm nên tiết kiệm chi phí”.

Theo ông Vi Văn Biên, Phó Chủ tịch UBND xã Phúc Hòa, lâu lắm rồi người trồng vải trong xã mới có một mùa bội thu như năm nay. Một số người có ý định chặt vải chuyển sang cây có múi thì sau vụ này sẽ nhìn nhận lại. Đây là vùng đất được thiên nhiên ưu đãi, chất đất phù hợp, vì thế quan điểm của xã là giữ ổn định diện tích vải thiều sớm, tiếp tục tập huấn, ứng dụng kỹ thuật tiên tiến cho người dân để nâng cao chất lượng quả, tăng giá trị.

Nhận định của cơ quan chuyên môn, dự kiến giá vải thiều sớm bình quân ở mức 30 nghìn đồng/kg, cao hơn 7-8 nghìn đồng/kg so với năm ngoái. Ngoài chín rải vụ, cây trồng này còn được mùa riêng, không bị cạnh tranh bởi vải chính vụ. Cùng đó, người dân chú trọng hơn biện pháp kỹ thuật chăm sóc, tạo ra sản phẩm chất lượng nên việc tiêu thụ diễn ra thuận lợi. Được biết, cuối tháng 5, vải sớm thu hoạch rộ. Thời điểm này, các địa phương trồng vải sớm đã tiến hành tu bổ đường giao thông; san lấp ổ gà; bố trí điểm cân nhằm tạo điều kiện cho thương nhân đến thu mua sản phẩm.

Trịnh Lan