Nhà thơ Nguyễn Duy.

Một đoạn trích trong bài thơ "Đánh thức tiềm lực" của ông vừa xuất hiện trong đề thi môn Ngữ văn kỳ thi THPT quốc gia 2018. Suy nghĩ của ông như thế nào?

Tôi rất mừng!

Như bạn biết đấy, từ xưa đến nay việc thi cử về thơ văn trong nhà trường chủ yếu toàn "mây, gió, trăng, sao, tuyết, núi, sông". Điều đó có nghĩa là tất cả các đề thi toàn đề cập đến những vấn đề như cái đẹp của thiên nhiên, tình người. Vì vậy, đây là lần đầu tiên, vấn đề trách nhiệm của văn chương đối với đời sống xã hội ở thì hiện tại được đưa vào đề thi.  Điều tôi mừng nữa là văn chương đã được đặt trước thực tế của đời sống, của thì hiện tại.

Đề bài đặt ra những câu hỏi như: Đoạn thơ được viết theo thể thơ nào? Tác giả đã nhắc đến những yếu tố nào thuộc về tiềm lực tự nhiên của đất nước? Hiệu quả của việc sử dụng câu hỏi tu từ trong đoạn trích? Quan điểm của tác giả trong 2 dòng thơ: "Ta ca hát quá nhiều về tiềm lực/ tiềm lực còn ngủ yên" có còn phù hợp với thực tiễn ngày nay không? Vì sao? Xin được hỏi, "đáp án" những câu hỏi này của ông là gì?

Thể thơ này của tôi là thơ tự do. Còn những câu hỏi khác tôi nghĩ đây là phần của các em và các nhà phê bình sẽ phân tích.

Riêng 2 dòng thơ "Ta ca hát quá nhiều về tiềm lực/Tiềm lực còn ngủ yên", đến bây giờ, vẫn có tác dụng rất mạnh không chỉ với người dân mà còn với các lãnh đạo. Vì vậy, đặt trong hoàn cảnh hiện nay, những câu thơ này nên được thẩm thấu hơn.

Ông muốn thế hệ trẻ sẽ suy nghĩ như thế nào về đoạn trích này?

Tôi nghĩ thế hệ trẻ bây giờ rất tinh nhạy, các em sẽ bắt vào vấn đề rất nhanh. Các em hiểu vấn đề của thời cuộc nhanh hơn chúng tôi, do đó các em sẽ tiếp thu vấn đề này rất nhanh. 

Hoàn cảnh ra đời của bài thơ "Đánh thức tiềm lực"rất khó khăn. Ông có thể chia sẻ một chút với độc giả?

Đúng là bài thơ ra đời lúc rất khó khăn. Vì vậy, khi ra đời bài thơ đã tạo nên 2 luồng suy nghĩ. Có những người hiểu nhưng cũng có người phản đối. Nhưng tôi nghĩ mình phải viết theo đúng suy nghĩ, đúng lòng của mình. Rất mừng kể từ năm 1986 khi lần đầu tiên được in trên báo thì hơn 30 năm sau, bài thơ lại được đề cập một lần nữa trong một kỳ thi của quốc gia.

Tại sao ông lại đặt tên bài thơ là "Đánh thức tiềm lực"?

Vì lúc đó cụm từ "tiềm lực đất nước" được sử dụng rất nhiều. Từ này xuất hiện trong các bài diễn văn, trong các tác phẩm báo chí. Nhưng bây giờ tôi nghĩ từ này sẽ đưa đến cho thế hệ trẻ ý thức mới về trách nhiệm của công dân đối với đất nước.

Xin cảm ơn ông!

Theo Vietnamnet