Đại diện lãnh đạo Ủy ban MTTQ huyện Hiệp Hòa trao tiền hỗ trợ xây nhà "Đại đoàn kết" cho hộ chị Đỗ Thị Bình, thôn Trung Hưng, xã Mai Trung (Hiệp Hòa).

Trao sinh kế

Qua kết quả rà soát, thống kê năm 2016, toàn tỉnh còn gần 51,8 nghìn hộ nghèo, chiếm tỷ lệ 11,72%, giảm 2,21% so với năm 2015 (vượt chỉ tiêu kế hoạch đề ra). Thực tế cho thấy, giải pháp hữu hiệu giảm nghèo là phải cải thiện thu nhập và khơi dậy ý chí tự vươn lên của hộ dân. Thời gian qua, Ủy ban MTTQ các cấp đã vận dụng linh hoạt phương thức hỗ trợ để mang “sinh kế” cho người nghèo.

Chúng tôi đến thăm gia đình bà Nguyễn Thị Chín (SN 1954) ở xã Đoan Bái (Hiệp Hòa) – một trong những hộ được Ủy ban MTTQ huyện tặng bò sinh sản. Bà Chín chia sẻ: “Gia đình tôi trước đây thuộc hộ nghèo, phải làm thuê kiếm sống. Đầu năm nay, tôi được Ủy ban MTTQ huyện hỗ trợ 15 triệu đồng mua một con bò giống. Tôi tranh thủ chăn thả bò lúc đi làm đồng, hiện gia đình đã có thêm bê con”. Bà Chín dự định, khi bê lớn sẽ gửi lại Ủy ban MTTQ xã để chuyển cho hộ nghèo khác, đồng thời tích cực chăm sóc tốt bò mẹ với hy vọng sau vài lứa tiếp theo sẽ có vốn liếng sản xuất.

Tại xã Đoan Bái đã có 4 trường hợp được tặng bò sinh sản. Chủ tịch Ủy ban MTTQ huyện Đặng Văn Tỉnh cho biết, địa phương có hơn 3 nghìn hộ dân nhưng vẫn còn 231 hộ nghèo. Qua thực tế nhiều năm, Ban Thường trực MTTQ các cấp nhận thấy nếu giúp đỡ theo kiểu “cho không” như trước đây hiệu quả sẽ không cao. Do đó, từ năm 2016, Ủy ban MTTQ huyện đã xây dựng chương trình “Tặng bò sinh sản” tại 10 xã, thị trấn (không tính 16 xã an toàn khu).  Đây là con vật dễ nuôi, ít dịch bệnh, nguồn thức ăn dồi dào, thích hợp với điều kiện địa phương. Ngoài cung cấp sức kéo, nếu chăm sóc tốt đàn bò sẽ được nhân lên theo thời gian, giúp bà con có "vốn" để thoát nghèo.

Ở xã Ninh Sơn (Việt Yên), dù bận rộn ngày mùa song bà con thôn Phúc Ninh vẫn dành thời gian luân phiên đến giúp gia đình chị Doãn Thị Mến (SN 1985) dọn dẹp, chuyển đồ dùng lên nhà mới. Cuộc hôn nhân không hạnh phúc, chị và con trai về sống cùng mẹ trong căn nhà chật hẹp. Bản thân chị lại đau ốm, không làm được việc nặng nên cuộc sống càng thêm vất vả. Nhận thấy hoàn cảnh của chị khó khăn, Ủy ban MTTQ huyện đã hỗ trợ 20 triệu đồng từ nguồn Quỹ “Vì người nghèo” để xây nhà mới. Cũng thông qua sự vận động của chính quyền, tổ chức mặt trận và các đoàn thể địa phương, chị Mến được họ hàng, bà con lối xóm ủng hộ kinh phí, ngày công xây dựng nhà với tổng trị giá 70 triệu đồng giúp gia đình an cư.

Bảo đảm công bằng, minh bạch

Giảm nghèo là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của tỉnh nên cả hệ thống chính trị đã vào cuộc. Để việc hỗ trợ được đúng đối tượng, hằng năm Ủy ban MTTQ tỉnh yêu cầu các địa phương rà soát tình trạng nhà ở, điều kiện kinh tế của các hộ nghèo, hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; phân loại đối tượng, từ đó đề xuất biện pháp phù hợp, thiết thực. Việc đánh giá, thẩm định và lựa chọn hộ thụ hưởng được công khai để người dân bình xét.

Đơn cử, tại huyện Hiệp Hòa, trước khi bình xét hộ tham gia chương trình “Tặng bò sinh sản”, Ủy ban MTTQ các cấp đều thông báo trên loa về tiêu chí, cách thức, thời gian… Theo đó 52 hộ được lựa chọn cấp vốn mua bò sinh sản (15 triệu đồng/hộ) phải có phương án sản xuất cụ thể. Trong 3 năm, các hộ phải hoàn vốn bằng vật nuôi hoặc tiền để địa phương luân chuyển đàn bò cho những đối tượng khác. Khi tham gia chương trình, họ được tự chọn lựa con giống tốt, địa điểm mua và được cán bộ chuyên môn tư vấn cách chăm sóc, phòng bệnh, tiêu thụ sản phẩm. Đến nay, tất cả bò giống thuộc dự án đều phát triển tốt, hơn nửa đã sinh sản lứa đầu tiên. Tương tự, trong việc sửa chữa, xây nhà đại đoàn kết cho hộ nghèo, Ủy ban MTTQ các huyện: Yên Dũng, Lạng Giang, Lục Ngạn và TP Bắc Giang đều thành lập ban quản lý, giám sát công trình cho tới khi hoàn thiện, nhằm sử dụng hiệu quả nguồn kinh phí.

Theo ông Trịnh Hữu Bàn, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ tỉnh, công tác hỗ trợ hộ nghèo trên địa bàn tỉnh tuy đã được quan tâm thực hiện và đạt kết quả đáng ghi nhận song ở một vài nơi, việc triển khai còn nhiều khó khăn, chủ yếu do năng lực, kinh nghiệm của cán bộ cơ sở hạn chế; chưa mạnh dạn đề xuất, xây dựng các mô hình hiệu quả, đáp ứng nhu cầu bức thiết của người dân. “Tháng cao điểm vì người nghèo năm nay, Ủy ban MTTQ các cấp tiếp tục bám sát tình hình địa phương; đẩy mạnh tuyên truyền ý nghĩa Cuộc vận động , huy động sự ủng hộ từ các tầng lớp nhân dân, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, nhà hảo tâm theo các mức cụ thể... để không ai bị bỏ lại phía sau", ông Trịnh Hữu Bàn khẳng định.

Khôi Nguyên