Cán bộ Hạt Kiểm lâm Lục Ngạn tuần tra bảo vệ rừng.

Đến hẹn lại... lo

Theo thống kê của Chi cục Kiểm lâm (Sở Nông nghiệp và PTNT), 6 tháng đầu năm, toàn tỉnh xảy ra 24 vụ cháy rừng, làm thiệt hại 34,73 ha. Mặc dù từ tháng 6 đến nay không xảy ra vụ nào song không vì thế mà chủ quan với "giặc lửa", nhất là khi mùa hanh khô tới gần.

Ông Phạm Văn Cường, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Lục Ngạn nói: “Nếu những năm trước, Lục Ngạn gần như không xảy ra cháy rừng thì năm nay xảy ra ba vụ. Nguyên nhân đều do người dân bất cẩn trong quá trình sử dụng lửa khi đi rừng”. Tương tự, 5 vụ cháy ở huyện Yên Dũng trong năm nay cũng bắt nguồn từ sự thiếu cảnh giác của người dân.

Theo đại diện Hạt Kiểm lâm huyện, phần lớn diện tích rừng của huyện trồng keo, bạch đàn, thông. Đây là những loại cây có nhiều tinh dầu, khi thời tiết nắng nóng kéo dài, nhiệt độ cao rất dễ bén lửa, trong khi đó thực bì dưới tán rừng dày gồm cành khô, lá rụng làm gia tăng vật liệu gây cháy. Thực tế, năm nào Yên Dũng cũng xảy ra cháy và được coi là vùng trọng điểm cháy rừng của tỉnh.

Vào mùa khô (từ tháng 10 năm trước đến tháng 4 năm sau), cơ quan chuyên môn, chính quyền các địa phương “nơm nớp” nỗi lo cháy rừng. Bên cạnh yếu tố khách quan thì ý thức chủ quan của con người là một trong những nguyên nhân chính. Tại một số địa phương vẫn còn tình trạng người dân có thói quen đốt nương làm rẫy, đốt lửa bẫy ong vô tình gây cháy rừng. Hay vào dịp nghỉ lễ, lượng người vào rừng tham quan, cắm trại khá đông không tránh khỏi bất cẩn khi sử dụng lửa. Điển hình là vụ cháy xảy ra hồi 16 giờ, ngày 26-1 (tức 29 Tết Nguyên đán Đinh Dậu), tại thị trấn Neo (Yên Dũng) gây thiệt hại 2,8 ha rừng trồng. Qua kiểm tra, khám nghiệm, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện xác định nguyên nhân là do người dân thắp hương tảo mộ, vì bất cẩn nên lửa bén sang lớp thực bì.

Ông Nguyễn Văn Mạnh, Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Sơn Động nói: “Đơn vị đang quản lý, bảo vệ gần 11 nghìn ha rừng, trong đó hơn 9 nghìn ha rừng phòng hộ, còn lại là rừng sản xuất. Tại các khu vực do đơn vị phụ trách, đời sống, thu nhập, nhận thức của đa số người dân còn thấp lại sống chủ yếu dựa vào rừng nên việc xâm lấn, phát rừng trái phép, đốt rừng để sản xuất còn diễn ra dẫn tới nguy cơ xảy ra cháy lớn. Chúng tôi đã cố gắng nhưng việc ngăn chặn gặp khó khăn do lực lượng mỏng, địa bàn phức tạp, có trường hợp cố tình đốt phá”.

Không chủ quan với “giặc lửa”

Với phương châm “phòng hơn cứu hỏa”, các địa phương có rừng và chủ rừng lớn đã sớm chủ động triển khai xây dựng các phương án PCCCR; thường xuyên thông báo kịp thời cấp dự báo cháy rừng xuống các địa phương, đơn vị để chủ động ứng phó khi có cháy. Ông Hà Minh Quý, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm nói: “Với chức năng của mình, chúng tôi đôn đốc các đơn vị cơ sở thực hiện các biện pháp phòng ngừa; chủ động chuẩn bị máy móc, trang thiết bị. Hợp đồng với Đài Khí tượng thủy văn tỉnh, các cơ quan báo chí của tỉnh cung cấp số liệu và thông tin cảnh báo cháy rừng; đẩy nhanh tiến độ thực hiện các công trình như: Đường băng cản lửa, hạ cấp thực bì đồng thời xây dựng một mô hình đường băng xanh cản lửa trên dãy núi Nham Biền”.

Đến thời điểm này, toàn tỉnh đã làm mới và tu bổ gần 80 km đường băng cản lửa, hạ cấp thực bì 25 ha. Tập trung ở các huyện: Yên Dũng (47 km), Lục Ngạn (13,7 km). Ghi nhận tại các địa phương cho thấy, cùng với công tác phòng ngừa, cảnh báo, các địa phương cũng chủ động xây dựng phương án PCCCR phù hợp với địa bàn; đồng thời bố trí kinh phí luyện tập các phương án, duy trì hoạt động của các tổ, đội.

Hạt Kiểm lâm Yên Dũng phối hợp với Tổ kiểm tra, tập huấn (Chi cục Kiểm lâm) tổ chức tập huấn sử dụng trang thiết bị, dụng cụ PCCCR cho các lao động hợp đồng, tổ trưởng tổ xung kích bảo vệ rừng đại diện các thôn, tiểu khu có rừng trên địa bàn. Hạt Kiểm lâm huyện Lục Ngạn hỗ trợ các địa phương, chủ rừng xây dựng 30 phương án với hơn 100 khu vực trọng điểm. Ở các xã có rừng của huyện Lục Nam đã thành lập 67 tổ xung kích với 668 thành viên.

Đặc biệt, năm nay là năm đầu tiên UBND huyện tổ chức ký quy chế phối hợp công tác PCCCR với các đơn vị quân đội đứng chân trên địa bàn. Ông Phạm Bằng Giang, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Lục Nam cho biết: Thời điểm này, chúng tôi đang tập trung chuẩn bị cho cuộc diễn tập PCCCR tại xã Vô Tranh. Đây được coi là dịp tổng duyệt, rút kinh nghiệm đối với các địa phương trong huyện. Không chủ quan với “giặc lửa” là phương châm luôn được lực lượng kiểm lâm và nhân dân các địa phương đề cao vì thực tế cho thấy, trong mùa khô, cảnh giác bao nhiêu với "giặc lửa" vẫn không thừa.

Sỹ Quyết