Nông dân thôn Mười, xã Việt Lập (Tân Yên) cấy lúa mùa bằng mạ khay.

Đứng… cấy lúa

Là địa bàn có truyền thống sản xuất lúa mùa sớm để trồng cây vụ đông nên thời điểm này, khắp nơi trong huyện Tân Yên, bà con đang tất bật vào vụ. Tại cánh đồng thôn Mười, xã Việt Lập, bà con đang hối hả xuống đồng. Không còn cảnh bó hay gánh mạ như trước, thay vào đó là hình ảnh nông dân đẩy xe rùa chở bao đựng mạ tập kết ở đầu bờ. Bà Trần Thị Quý nhẹ nhàng kéo ra những khuôn mạ khay, rồi đưa tay ném mầm xanh xuống ruộng, nói: “Vụ này, gia đình tôi cấy 8 sào lúa thì hiện đã xong hơn một nửa. Nhờ gieo mạ khay, mỗi ngày mình tôi làm được ba sào, không phải thuê nhân công”.

Hầu hết người dân xã Việt Lập đều áp dụng phương pháp cấy mạ khay, chỉ trừ phần diện tích ở vùng trũng mới dùng mạ dược. Vụ mùa năm nay, huyện Tân Yên có kế hoạch gieo cấy gần 7 nghìn ha lúa, trong đó hơn 95% diện tích cấy bằng mạ khay. Bà Đào Thu Phương, Trưởng Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện cho biết: “Dù mới đầu vụ song nhờ nông dân áp dụng kỹ thuật tiên tiến trong gieo cấy nên tiến độ đạt khá cao. Dự kiến, toàn huyện hoàn tất cấy lúa trước 5-7”.

Tại huyện Yên Dũng, diện tích lúa gieo sạ vụ này tăng lên gần 4 nghìn ha trong tổng số hơn 6,3 nghìn ha. Hiện nay bà con đang làm đất, chuẩn bị ngâm ủ hạt giống. Để tạo thuận lợi cho người dân bước vào sản xuất, huyện trích ngân sách hỗ trợ 30% giá giống.

Thực tế cho thấy cấy mạ ném, gieo sạ có ưu điểm như tiết kiệm công lao động, không lo áp lực thời gian, nhất là giải phóng sức lao động nên được đông đảo nông dân áp dụng. Ước tính vụ mùa này toàn tỉnh có gần 70% tổng diện tích lúa được cấy bằng mạ khay, gieo sạ.

Tuân thủ lịch thời vụ, kiểm soát sâu bệnh

Theo đại diện lãnh đạo Sở Nông nghiệp và PTNT, tiến bộ kỹ thuật được mở rộng là một trong những cơ sở để ngành nông nghiệp đề ra điểm mới trong sản xuất vụ mùa năm nay. Cụ thể, diện tích lúa cả vụ 54 nghìn ha, giảm 1 nghìn ha so với cùng kỳ năm trước song sản lượng phải tăng hơn một nghìn tấn. Cùng đó, lúa chất lượng vẫn chiếm khoảng 40% tổng diện tích. 

Đây là yêu cầu khó, bởi lẽ giống lúa chất lượng có ưu thế gạo ngon, cơm dẻo nhưng năng suất lại không nổi trội. Để thực hiện mục tiêu đề ra, ngoài khuyến khích nông dân đẩy mạnh áp dụng kỹ thuật mới, ngành đề nghị các huyện, TP rà soát, chuyển đổi diện tích đất lúa kém hiệu quả; nông dân tuân thủ khung lịch thời vụ để tránh được điều kiện thời tiết bất lợi. Đối với diện tích có kế hoạch gieo trồng cây vụ đông sớm cần bố trí cấy sớm bằng các giống lúa ngắn ngày.

Lực lượng thanh tra chuyên ngành của Sở Nông nghiệp và PTNT kiểm tra cửa hàng kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật tại phường Dĩnh Kế (TP Bắc Giang).

Vụ mùa thường diễn ra trong điều kiện gấp gáp về thời gian. Sâu bệnh có nguy cơ tồn lưu gây hại. Vì vậy cần theo dõi, quản lý tốt các đối tượng sâu bệnh hại có nguy cơ bùng phát như: Sâu cuốn lá, rầy, sâu đục thân, bạc lá, khô vằn, đen lép hạt... Trong đó chú trọng phòng bệnh lùn sọc đen phương Nam. Đây là bệnh do vi rút gây ra, khi lúa mắc bệnh chỉ còn cách nhổ bỏ mà không thể chữa trị được và đã xuất hiện ở vụ mùa năm ngoái tại xã Thái Sơn (Hiệp Hòa). 

Đề phòng với bệnh nguy hiểm này, sau khi gặt lúa xuân, người dân tại nhiều xã ở huyện Hiệp Hòa đã cày vùi sâu gốc rạ, giữ nước trên ruộng, phun chế phẩm sinh học để xử lý rạ thành phân hữu cơ. Đi đôi với biện pháp trên, Sở Nông nghiệp và PTNT chỉ đạo đơn vị chuyên môn phối hợp quản lý hoạt động kinh doanh thóc giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật; giám sát chặt chẽ hoạt động quảng cáo sản phẩm; khảo nghiệm xây dựng mô hình trình diễn trên địa bàn.

Ông Dương Thanh Tùng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT cho biết: “Theo dự báo của Đài khí tượng Thủy văn Bắc Giang, các đợt mưa lớn năm nay tập trung từ tháng 6 đến tháng 8. Trước tình hình đó, Sở đề nghị các địa phương rà soát, có phương án tiêu nước chống úng đối với vùng có nguy cơ bị ngập; chuẩn bị giống dự phòng bằng các giống lúa ngắn ngày để khôi phục sản xuất khi có mưa lớn xảy ra”.

Trường Sơn