Cán bộ công đoàn cơ sở thường xuyên giám sát doanh nghiệp trong thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở góp phần bảo vệ quyền lợi đoàn viên. Ảnh: Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Việt Pan Pacific (TP Bắc Giang - trái) trao đổi công việc với đoàn viên.

Nhân kỷ niệm 88 năm ngày thành lập Công đoàn Việt Nam 28-7 (1929-2017), phóng viên Báo Bắc Giang phỏng vấn ông Nguyễn Ngọc Việt, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh về vấn đề này.

Ông nhìn nhận thế nào về kết quả công tác giám sát những năm qua của tổ chức công đoàn?

Kế hoạch giám sát hằng năm đều được Ban Thường vụ LĐLĐ tỉnh báo cáo xin ý kiến Thường trực Tỉnh ủy. Năm 2015, LĐLĐ tỉnh phối hợp với Ban Dân vận Tỉnh ủy - cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo của tỉnh về xây dựng và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở và Ban quản lý các Khu công nghiệp tỉnh giám sát việc thành lập Ban Chỉ đạo cũng như xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở; tổ chức hội nghị cán bộ công chức; hội nghị người lao động; tổ chức đối thoại tại nơi làm việc; thương lượng, ký kết và thực hiện thỏa ước lao động tập thể; tổ chức và hoạt động của ban thanh tra nhân dân; việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của CNVCLĐ trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp (DN) ở 30 cơ quan, đơn vị, DN. Năm 2016, tiếp tục thực hiện kế hoạch giám sát về chủ đề này, LĐLĐ tỉnh đã giám sát 40 cơ quan, đơn vị, DN; ở các huyện và TP giám sát được 220 cơ quan, đơn vị, DN (vượt kế hoạch đề ra 50 đơn vị). Qua giám sát, lãnh đạo các đơn vị, chủ sử dụng lao động đã có chuyển biến tích cực về nhận thức, thấy rõ trách nhiệm và có biện pháp phát huy những mặt tốt, khắc phục hạn chế, bất cập trong việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở; thực hiện biện pháp bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động. Cũng qua đó, đội ngũ cán bộ công đoàn rèn luyện bản lĩnh, trau dồi nghiệp vụ, trách nhiệm; nâng cao vai trò, vị thế của tổ chức công đoàn các cấp. Thông qua hoạt động  giám sát góp phần xây dựng cơ quan, đơn vị, DN trong sạch, vững mạnh.

Cán bộ Công đoàn Công ty TNHH Nichirin Việt Nam (KCN Quang Châu, Việt Yên) phát tờ rơi tuyên truyền, nâng cao nhận thức pháp luật cho công nhân, góp phần tăng hiệu quả công tác giám sát.

Hiện nay, nhiều DN thực hiện chưa tốt, vi phạm chính sách pháp luật đối với người lao động như tình trạng trốn đóng, nợ BHXH ảnh hưởng đến an sinh trước mắt và lâu dài của người lao động. Công tác giám sát của tổ chức công đoàn đối với vấn đề này như thế nào, thưa ông?

Trước thực trạng này, năm 2017, LĐLĐ tỉnh phối hợp với BHXH tỉnh, Ban quản lý các Khu công nghiệp tỉnh giám sát việc thực hiện pháp luật về BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) ở các cơ quan, đơn vị, DN. Hiện cấp tỉnh đã thực hiện ở 21 cơ quan, đơn vị, DN, đạt 52,5% kế hoạch năm. Qua giám sát của LĐLĐ tỉnh, đến 31-3-2017 có 20/21 cơ quan, đơn vị, DN nợ số tiền BHXH, BHYT, BHTN với tổng số tiền gần 5,4 tỷ đồng. Đoàn giám sát đã kiến nghị các chủ thể còn nợ phải thực hiện nghiêm túc việc thanh toán cho cơ quan BHXH trước ngày 15-5-2017. Sau khi có quyết định giám sát và đoàn giám sát đến làm việc, 13/20 đơn vị nợ BHXH, BHYT, BHTN đã thanh toán gần 3,5 tỷ đồng/5,4 tỷ đồng số tiền nợ cho cơ quan BHXH. Đoàn giám sát yêu cầu 7 đơn vị, DN khắc phục tình trạng chậm thanh toán chế độ ốm đau, thai sản cho người lao động. Cũng qua giám sát, đoàn yêu cầu chủ sử dụng lao động đóng BHXH, BHYT, BHTN cho hàng trăm người lao động thuộc diện bắt buộc phải tham gia các loại bảo hiểm này. Một số DN ký hợp đồng thử việc với người lao động không đúng thời hạn theo quy định làm ảnh hưởng đến quyền lợi về bảo hiểm của họ cũng được nhắc nhở, kiến nghị thực hiện đúng pháp luật. Từ nay đến cuối năm, cấp tỉnh sẽ tiến hành ở 20 cơ quan, đơn vị, DN nữa. 17 công đoàn cấp huyện, TP và công đoàn ngành, công đoàn các khu công nghiệp cũng đang tích cực triển khai kế hoạch giám sát theo chủ đề này, dự kiến đến hết năm sẽ có ít nhất 170 cơ quan, đơn vị, DN được giám sát.

Xin ông cho biết những biện pháp để bảo đảm chất lượng, hiệu quả công tác giám sát của tổ chức công đoàn?

Trước hết, công tác giám sát phải bám sát các văn bản chỉ đạo của T.Ư, của tỉnh và tổ chức công đoàn. Việc lựa chọn chủ đề và xây dựng kế hoạch bảo đảm chi tiết, phù hợp với tình hình thực tế của tỉnh; có sự phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng. Chú trọng đào tạo, tập huấn kỹ năng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ công đoàn. Khi thực hiện phải chọn cán bộ giám sát am hiểu sâu, nắm vững chính sách, pháp luật về lĩnh vực giám sát, bảo đảm sự nghiêm túc, đồng thời tránh gây áp lực, phiền hà cho cơ quan, đơn vị, DN nơi đến giám sát. Khi phát hiện hạn chế, vi phạm thì đoàn giám sát có trách nhiệm hướng dẫn đơn vị thực hiện cho đúng hoặc nêu giải pháp, thời hạn khắc phục và có kiến nghị cụ thể từng vấn đề còn tồn tại, thiếu sót. Sau khi kết thúc đợt giám sát phải thường xuyên theo dõi, kiểm tra, đôn đốc các đơn vị thực hiện kết luận giám sát.

Qua giám sát, LĐLĐ tỉnh đã kiến nghị Tỉnh ủy, UBND tỉnh tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan chức năng đẩy mạnh hoạt động thanh tra, kiểm tra việc thực hiện pháp luật về lao động tại các cơ quan, đơn vị, DN để phát hiện, xử lý kịp thời sai phạm. Đồng thời đề nghị Tổng LĐLĐ Việt Nam đề xuất với Chính phủ chỉ đạo, xem xét sửa đổi mức lương tối thiểu và điều chỉnh chức danh nghề độc hại hoặc nguy hiểm trong sổ bảo hiểm cho người lao động trong ngành xây dựng; kiến nghị với Quốc hội sửa đổi một số quy định trong Bộ luật Hình sự để việc khởi kiện DN nợ các loại bảo hiểm của người lao động được kịp thời.

Xin cảm ơn ông!

Kim Hiếu (thực hiện)