Phần thi kể chuyện của phân trại 1 dựa theo cuốn sách "Võ Thị Sáu-con người và huyền thoại".

Niềm tin phía trước

Hội thi do Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) tỉnh Bắc Giang, Trại giam Ngọc Lý, Thư viện tỉnh phối hợp tổ chức nhằm hình thành, phát triển và duy trì văn hóa đọc trong phạm nhân, giúp họ tiếp cận kho tàng kiến thức, có thời gian nhìn nhận lại giá trị của cuộc sống, từ đó mở lối hoàn lương, tìm đường hướng thiện. Đại tá Lã Văn Mỹ, Giám thị Trại giam Ngọc Lý, Trưởng Ban tổ chức Hội thi cho biết: "Đối tượng tham gia là phạm nhân đang chấp hành án phạt tù. Đây là lần đầu tiên một cuộc thi kể chuyện theo sách được tổ chức đối với trại giam trong toàn quốc".

Ngay từ sáng sớm, 6 đội thi cùng 600 phạm nhân đã có mặt tại hội trường lớn để tham gia thi, cổ vũ. Mở đầu hội thi, phạm nhân Nguyễn Văn Hải (SN 1979 - quê Lạng Sơn, thụ án chung thân về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản) phân trại số 3 dẫn dắt người xem bằng câu chuyện cảm động về cuốn sách “Sống cho điều ý nghĩa lớn hơn” của Nick Vujicic - một thanh niên tật nguyền người Australia viết. Từ kinh nghiệm thực tế của một người đã trải qua quá nhiều nỗi tuyệt vọng, Nick đã tổng hợp, đưa ra lời khuyên giúp mọi người tìm trong đó niềm an ủi, chỉ đường để thoát khỏi tuyệt vọng, bế tắc của cuộc sống. Phạm nhân Hải chia sẻ, cuốn sách được một người bạn thân tặng trong một lần đến thăm Trại giam.

Trong phần thể hiện trên sân khấu, anh trải lòng: “Khi tra tay vào còng số 8, tôi nghĩ cũng là lúc cuộc đời đã chấm hết, không còn cơ hội để làm và lấy lại những gì đã có. Khi đọc cuốn sách này, tôi như sống lại những ước mong dang dở và có niềm tin mạnh mẽ về hạnh phúc và tương lai”. Cả căn phòng lặng im trước giọng nói đầy cảm xúc của phạm nhân, nhiều người đã không cầm được nước mắt. Phần cuối, anh giãi bày: "Chúng ta không thể làm điều gì để thay đổi được quá khứ nhưng hoàn toàn có thể xây được một tương lai tốt đẹp. Chúng ta không để tư duy của mình bị giam hãm bởi những đau khổ hoặc hào quang của quá khứ hay buồn chán của hiện tại”. 

Một tiết mục khác cũng gây ấn tượng mạnh đối với người xem. Đó là phần thi của đội nữ phạm nhân phân trại số 1 thể hiện dựa theo cuốn sách “Võ Thị Sáu - con người và huyền thoại” do phạm nhân Nguyễn Thị Thùy Liên viết, dàn dựng kịch bản. Trong bộ áo dài thướt tha, duyên dáng, giọng kể truyền cảm, chị Liên đã tái hiện cuộc đời hoạt động cách mạng của chị Võ Thị Sáu khi bị địch bắt tù đày, tra tấn dã man, bị địch mang ra pháp trường xử bắn. Tham gia phụ họa còn có những phạm nhân nữ hóa thân thành lính Pháp với lối diễn xuất khá chuyên nghiệp. Nghệ thuật hóa trang, khung cảnh dàn dựng trên sân khấu sống động, kết hợp ánh sáng huyền ảo tôn vinh hình ảnh hiên ngang của chị Võ Thị Sáu. Những giọt nước mắt lã chã rơi trên gương mặt của hàng trăm phạm nhân khi xem cảnh chị Sáu bị địch xử bắn, nền nhạc du dương sâu lắng.

Phạm nhân Liên tâm sự, đây là hoạt cảnh rất khó diễn, nhiều chi tiết xúc động, nếu như không tập trung cao sẽ khó có thể biểu đạt thành công. "Chúng em muốn gửi thông điệp tới các phạm nhân rằng, sau này hoàn lương, chúng ta hãy sống sao cho thật tốt, khắc ghi công ơn của những người đã anh dũng hy sinh vì quê hương, đất nước”, phạm nhân Liên nói.

Một tiết mục văn nghệ của các phạm nhân

Nhân lên giá trị cao đẹp

Ở phần liên hệ bản thân, các phạm nhân đã trải lòng từ lợi ích của việc đọc sách trong những tháng ngày cải tạo tại Trại giam. Nhiều phạm nhân bày tỏ khi trở về tái hòa nhập cộng đồng sẽ vận dụng những kiến thức đã đọc để làm kinh tế, vun đắp cuộc sống tốt đẹp hơn cho gia đình, người thân. Những ca khúc về mẹ, gia đình, phận làm con đã chạm đến trái tim của tất cả những người có mặt tại Hội thi. Phạm nhân Nguyễn Thị Bích, 65 tuổi, xã Hương Mai (Việt Yên) phạm tội buôn bán, tàng trữ ma túy tâm sự: “Hồi mới vào trại, tôi tuyệt vọng, không muốn sống nữa. Khi được đọc những cuốn sách, nghe những phạm nhân khác chia sẻ qua Hội thi, tôi thấy lạc quan hơn. Tôi sẽ cố gắng cải tạo thật tốt, sau này trở về gia đình cùng chồng làm ruộng, chăn nuôi, khuyên các con, cháu sống lương thiện, có ích cho xã hội”.

Điều dễ nhận thấy ở Hội thi là hầu hết những cuốn sách được 6 đội chọn tham gia kể đều hướng tới giá trị chân, thiện, mỹ như: Những nẻo đường hoàn lương; Sự hồi sinh trong tuyệt vọng; Không bao giờ là quá muộn; Hành trang ngày trở về. Mặc dù mỗi phần thi chỉ kéo dài 15 phút song đã đọng lại tình cảm sâu lắng, xúc động trong lòng người xem. 

Được biết mỗi năm, Trại giam Ngọc Lý tiếp nhận hàng nghìn đầu sách có chọn lọc của các cơ quan trong tỉnh gửi đến ở nhiều lĩnh vực khác nhau, tạo ra môi trường văn hóa đọc, giáo dục rất có ý nghĩa đối với phạm nhân.

Anh Nguyễn Duy Bảo, Trưởng Ban phong trào, Hội LHTN tỉnh, thành viên Ban Giám khảo đánh giá: "Hội thi này đã để lại trong lòng người xem và Ban Giám khảo nhiều cảm xúc. Các tiết mục dàn dựng công phu, có tính giáo dục nhân văn sâu sắc. Tới đây, Hội LHTN tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn vị ủng hộ nhiều sách hơn nữa để giúp các phạm nhân có điều kiện tiếp cận với tri thức, có nghị lực, niềm tin, cải tạo tốt trở thành những con người có ích cho gia đình, xã hội”.

Công Doanh