Cổng chùa Bổ Đà đang bị đình chỉ thi công.

Tam quan chùa Bổ Đà được khởi công từ giữa năm 2017 bằng nguồn vốn xã hội hóa, hoàn thành vào khoảng cuối tháng 3-2018. Công trình được xây dựng sau khi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) có văn bản thỏa thuận báo cáo kinh tế - kỹ thuật số 4401/BVHTTDL-DSVH cho phép xây dựng tam quan với quy mô mặt bằng 3 gian, 2 chái, 2 tầng mái; tầng dưới tường hồi bít đốc, tầng trên 1 gian, 2 chái mái đao.

Trước những thông tin phản ánh việc xây dựng tam quan chùa Bổ Đà có sai phạm, Cục Di sản văn hóa (Bộ VHTTDL) và Sở VHTTDL Bắc Giang đã kiểm tra, phát hiện việc thi công tam quan không đúng với hồ sơ đã được Bộ thỏa thuận. Cụ thể, hồ sơ thẩm định chỉ cho phép xây công trình kiến trúc 3 gian 2 chái nhưng thực tế tại đây chủ đầu tư (nhà chùa) đã cho xây tam quan 5 gian 2 chái và cho xây dựng cổng mới quy mô 3 gian, 2 tầng mái, tầng dưới tường hồi bít đốc, tầng trên 1 gian, 2 chái mái đao trong khi hạng mục cổng chưa có hồ sơ thiết kế và chưa có sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan quản lý nhà nước.

Lý giải về việc cho xây dựng tam quan và cổng chùa không đúng với văn bản thỏa thuận của Bộ, Thượng tọa Tự Tục Vinh, Trụ trì chùa Bổ Đà cho rằng: Nếu xây dựng tam quan 3 gian thì quá nhỏ, không phù hợp với khung cảnh xung quanh nên nhà chùa đã quyết định cho làm 5 gian để hài hòa hơn với không gian tại đây. Còn về cổng chưa được cấp phép, Thượng tọa Tự Tục Vinh cho hay: Xưa nay khách vào chùa Bổ Đà vẫn đi theo lối bên sườn, cổng cũ nhỏ, hẹp, vào mùa lễ hội du khách quá đông, thường diễn ra cảnh chen chúc nhau dẫn đến mất cắp tài sản, có người đi lạc, ảnh hưởng đến an ninh trật tự. Việc mở cổng ra hướng chính diện tạo thuận lợi cho du khách. Hơn nữa, cổng chùa mới được xây trên diện tích khu vườn cây để hoang nên không ảnh hưởng đến không gian, cảnh quan chung cũng như không xâm phạm kết cấu, kiến trúc và các hạng mục của di tích.

Trước những sai phạm kể trên, ngày 14-3, Sở VHTTDL có công văn gửi UBND huyện Việt Yên đề nghị tạm dừng thi công cổng chùa Bổ Đà. Trong một văn bản khác của Sở nêu rõ: “Việc để xảy ra các sai phạm trên trước tiên thuộc trách nhiệm của UBND huyện Việt Yên và Ban Quản lý di tích chùa Bổ Đà”. Thực hiện văn bản chỉ đạo của Bộ VHTTDL, ngày 10-4 vừa qua, Chủ tịch UBND tỉnh có văn bản yêu cầu Chủ tịch UBND huyện Việt Yên chỉ đạo dừng thi công hạng mục cổng chùa Bổ Đà, đề xuất phương án xử lý công trình, đồng thời kiểm điểm trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan trong việc buông lỏng quản lý hoạt động tu bổ, tôn tạo di tích.

Ngày 13-4, UBND huyện Việt Yên có báo cáo số 128/BC-UBND về kết quả thực hiện các nội dung theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh. Tuy nhiên, báo cáo mới thể hiện việc chỉ đạo tạm dừng thi công cổng chùa và đề xuất hướng giải quyết công trình đang xây dựng mà chưa báo cáo kết quả kiểm điểm trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc buông lỏng quản lý hoạt động tu bổ, tôn tạo di tích chùa Bổ Đà. Vì vậy, ngày 18-4, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Ánh Dương tiếp tục yêu cầu UBND huyện Việt Yên báo cáo nội dung này; đồng thời yêu cầu UBND huyện phối hợp với Sở VHTTDL nghiên cứu đề xuất hướng giải quyết và xin ý kiến Cục Di sản văn hóa (Bộ VHTTDL); báo cáo về Bộ và UBND tỉnh trước ngày 30-4-2018.

Về hướng xử lý đối với những hạng mục sai phạm, ông Nguyễn Sĩ Cầm, Phó Giám đốc Sở VHTTDL cho biết: Trên cơ sở chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở sẽ phối hợp với UBND huyện Việt Yên bàn bạc, tham vấn các chuyên gia để tham mưu với UBND tỉnh xin ý kiến Bộ VHTTDL theo hướng tích cực là cho hoàn thiện hồ sơ theo hiện trạng công trình đã và đang xây dựng (tam quan và cổng). Tuy nhiên, việc quyết định sẽ do Bộ VHTTDL, nếu Bộ kiên quyết yêu cầu tháo dỡ trả về nguyên trạng thì địa phương phải thực hiện.

Liên quan đến việc kiểm điểm trách nhiệm của tổ chức, cá nhân, ông Lê Ô Pích, Bí thư Huyện ủy, Chủ tịch UBND huyện Việt Yên cho biết, ngày 20-4 huyện ban hành văn bản yêu cầu kiểm điểm và quy trách nhiệm cụ thể đối với tập thể, cá nhân liên quan, báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh và Bộ VHTTDL.

Báo Bắc Giang sẽ tiếp tục thông tin khi có kết quả xử lý vụ việc.

Nhóm PV VHXH