Nghị quyết Trung ương 4 (khoá XII) về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, khi nhận diện về những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị đã chỉ rõ: “Trong tự phê bình còn giấu giếm, không dám nhận khuyết điểm; khi có khuyết điểm thì thiếu thành khẩn, không tự giác nhận kỷ luật. Trong phê bình thì nể nang, né tránh, ngại va chạm, thấy đúng không bảo vệ, thấy sai không đấu tranh; lợi dụng phê bình để nịnh bợ, lấy lòng nhau hoặc vu khống, bôi nhọ, chỉ trích, phê phán người khác với động cơ cá nhân không trong sáng”. 

Từ lâu, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn phê và tự phê phải như người rửa mặt hằng ngày. Phê bình là để người khác thấy rõ sai lầm, khuyết điểm của mình mà sửa chữa và lấy đó làm bài học cảnh tỉnh, răn đe chứ không phải cốt hạ bệ, soi mói, kỷ luật nhau. Đảng ta cũng đã chỉ rõ những sai lầm, thiếu sót trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng có việc phê bình thiếu nghiêm túc, chiếu lệ, hình thức.

Thật khó khăn khi phê bình lãnh đạo cấp trên của mình, người quyết định quyền sinh quyền sát về chính trị, “cơm áo gạo tiền” của mình. Vậy nên mới có chuyện kiểm điểm, phê bình, nếu thủ trưởng có khuyết điểm rành rành thì anh em cũng khéo chèo kéo, cho đó là khuyết điểm của tập thể, nguyên nhân khách quan. Thậm chí nhân cơ hội phê bình còn tranh thủ tâng bốc, khen ngợi lãnh đạo với những lời lẽ đầy sáo rỗng, nịnh bợ. Hoặc một “phương án’ khác an toàn, đó là “anh không động tới tôi thì tôi không động tới anh”, tất cả đều im lặng, nhất trí.

Uỷ ban Kiểm tra Tỉnh uỷ vừa thông báo kết luận kiểm tra với một cán bộ uỷ viên ban thường vụ một huyện. Khuyết điểm, sai phạm của cán bộ này mắc trước khi được thăng chức, tức là từ thời làm trưởng phòng ở huyện. Dư luận đặt câu hỏi, nếu tổ chức đảng, đảng viên nơi đó thực hiện nghiêm việc phê bình, chỉ ra những vi phạm từ trong "trứng nước" của đồng chí mình thì sự việc có lẽ không nghiêm trọng đến thế. Bản thân cán bộ này, nếu làm tốt việc tự phê bình, thắng được chính mình thì có thể đã không mắc khuyết điểm, không để vi phạm kéo dài…

Tự phê bình và phê bình, nếu có động cơ trong sáng và coi như việc “rửa mặt hằng ngày”, chắc chắn sẽ dần ngăn chặn, đẩy lùi những suy thoái trong Đảng, làm cho Đảng ngày càng mạnh lên, dân càng thêm tin yêu với Đảng.

Hồng Tâm