Một buổi sinh hoạt của CLB phòng, chống bạo lực gia đình do Hội LHPN xã Biên Sơn (Lục Ngạn) tổ chức tại thôn Hiệp Sơn.

Thay đổi từ nhận thức

Gần 5 năm qua, tại thôn Chào, xã An Lập (Sơn Động) ít khi xảy ra BLGĐ. Có được điều đó có sự đóng góp không nhỏ của CLB Phòng, chống BLGĐ của thôn. Bà Vị Thị Lanh (60 tuổi), Chủ nhiệm CLB cho biết: Thôn chủ yếu là người dân tộc Tày, Nùng, Cao Lan. Trước đây trong thôn từng xảy ra một số vụ BLGĐ nghiêm trọng, nhiều cuộc hôn nhân đứng bên bờ đổ vỡ. Nguyên nhân do một bộ phận người dân nhận thức pháp luật cũng như phương pháp xử lý tình huống trong quan hệ gia đình còn hạn chế, tư tưởng lạc hậu, mê tín dị đoan, nhiều trường hợp bất đồng về phong tục tập quán nên việc hòa giải gặp khó khăn. CLB Phòng, chống BLGĐ của thôn đã ra đời trong hoàn cảnh như thế (năm 2007). 

Đơn cử như mấy năm trước, anh Nông Văn V say rượu rồi đánh vợ là chị Chu Thị Q. Khi được thành viên CLB, các đoàn thể, người uy tín đến tư vấn, khuyên giải, nay vợ chồng anh chị sống hòa hợp, hạnh phúc hơn. Ngoài can thiệp, hỗ trợ, hòa giải kịp thời khi có vụ việc xảy ra, CLB còn mời các cặp vợ chồng đến dự các buổi sinh hoạt chuyên đề. Tại đây, mọi người thẳng thắn trao đổi kinh nghiệm xử lý những tình huống thường gặp trong gia đình; giao lưu văn hóa, văn nghệ lồng ghép tuyên truyền những quy định Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Bình đẳng giới… 

Xã Biên Sơn (Lục Ngạn) có 70% là đồng bào dân tộc thiểu số gồm: Tày, Nùng, Sán Dìu, Hoa, Sán Chí. Theo Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Trần Thị Chuyên, trước đây kinh tế khó khăn, mâu thuẫn trong lối sống, vợ chồng không tin tưởng nhau, chồng nghiện rượu, cờ bạc về hành hạ vợ con... khiến BLGĐ từng là nỗi ám ảnh tại địa bàn. Để thay đổi thói quen, nếp nghĩ đã hằn sâu trong tâm thức của bà con không phải dễ. Bản thân chị Chuyên từng chứng kiến không ít cảnh người chồng thường xuyên say rượu, ghen tuông, mâu thuẫn trong làm ăn về nhà bạo hành vợ con, có trường hợp bị công an đưa đến UBND xã cách ly, xử lý. 

Trước những sự việc như trên, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã vận động xây dựng mô hình CLB phòng, chống BLGĐ ở cả 16 thôn, bản, đồng thời bố trí địa chỉ tin cậy, nơi tạm lánh cho nạn nhân. Từ hoạt động hiệu quả của các mô hình CLB, vài năm gần đây, BLGĐ không còn xuất hiện tại Biên Sơn, mọi khúc mắc đều được thành viên CLB đến khuyên giải thấu tình đạt lý. Trong đó tiêu biểu phải kể đến thôn Hiệp Sơn gần chục năm nay không có vụ ly hôn, nhiều năm liền, thôn đạt danh hiệu làng văn hóa. 

Giữ cho gia đình êm ấm 

Năm nay, toàn tỉnh không xảy ra vụ BLGĐ đặc biệt nghiêm trọng tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Ông Nguyễn Đắc Hồng, Trưởng phòng Xây dựng nếp sống văn hóa và Gia đình (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết: Do tư tưởng, nhận thức của một bộ phận người dân tộc thiểu số hạn chế, cộng thêm khác biệt văn hóa, lối sống nên công tác phòng, chống BLGĐ có những khó khăn. Xác định đây là một trong những đối tượng cần được quan tâm thường xuyên, ngành văn hóa tỉnh, các cấp chính quyền, đoàn thể đã tập trung cao tuyên truyền, phát huy hiệu quả mô hình CLB phòng, chống BLGĐ, lồng ghép với thực hiện hương ước, quy ước, xem đó là tiêu chí bình xét, công nhận các danh hiệu thi đua. 

Từ đầu năm đến nay, Ban Chỉ đạo Công tác gia đình tỉnh tổ chức 5 lớp tập huấn kỹ năng xử lý tình huống, hòa giải BLGĐ cho hơn 1,4 nghìn lượt người, cấp phát 50 nghìn tờ rơi, tờ gấp đến từng gia đình. Để nâng cao hiệu quả công tác này, ngoài sự nhiệt tình, đòi hỏi đội ngũ các thành viên CLB phải là người có uy tín trong cộng đồng, am hiểu pháp luật, có kỹ năng tư vấn, bảo vệ nạn nhân. Khi cần thiết có thể phối hợp với lực lượng chức năng can thiệp, xử lý kịp thời. Thời gian tới, Ban Chỉ đạo Công tác gia đình tỉnh sẽ biên soạn tài liệu tuyên truyền dễ nghe, dễ hiểu, dễ thực hiện và tăng cường hướng dẫn chuyên môn để các CLB hoạt động có chất lượng, hiệu quả cao hơn.

Nguyễn Hưởng